Veriyi tablo olarak gör
| Eser | Geçiş | Milyonda |
|---|---|---|
| Irk Bitig | 2 | 1.542,0 |
| Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi | 741 | 302,7 |
Metin içindeki dağılım
Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).
Yazım değişkeleri
Tarihsel ses ve yazım denklikleri →Aynı sözcüğün çeviriyazı harfleri (ḳ/k, ġ/g, ḍ/d, ė/e, ŋ/n…) bakımından farklı yazılan biçimleri ve hangi eserde kullanıldıkları. Farkların önemli bir bölümü edisyonların çeviriyazı geleneğinden kaynaklanır; bir kısmı ise gerçek ses gelişimini yansıtır. Eş yazımlı farklı sözcükler de listeye girebilir.
Eserlere göre kullanım
Tüm anlam ayrışmaları →Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: kaya) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.
Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.
Eşdizimlilik
Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.
| Eşdizim | Birlikte | Toplam | Konum | logDice | MI | t | G² |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| yalçın | 227 | 494 | 12,55 | 7,70 | 14,99 | 2.105,9 | |
| kesme | 54 | 155 | 10,94 | 7,31 | 7,30 | 461,3 | |
| şekli | 83 | 863 | 10,73 | 5,45 | 8,90 | 473,7 | |
| üzre | 340 | 11.889 | 9,78 | 3,70 | 17,02 | 1.141,0 | |
| sultân | 119 | 4.193 | 9,63 | 3,69 | 10,06 | 393,7 | |
| muhammes | 21 | 159 | 9,58 | 5,91 | 4,51 | 133,5 | |
| sivri | 21 | 176 | 9,55 | 5,76 | 4,50 | 129,0 | |
| handakı | 29 | 564 | 9,51 | 4,54 | 5,15 | 128,7 | |
| çekmiş | 26 | 433 | 9,50 | 4,77 | 4,91 | 123,4 | |
| sultân’a | 17 | 65 | 9,43 | 6,89 | 4,09 | 133,6 | |
| sultân’ın | 16 | 89 | 9,30 | 6,35 | 3,95 | 112,3 | |
| ser | 24 | 515 | 9,29 | 4,40 | 4,67 | 101,9 | |
| sarp | 20 | 332 | 9,25 | 4,77 | 4,31 | 95,0 | |
| berâber | 21 | 416 | 9,21 | 4,52 | 4,38 | 92,4 | |
| şeddâdî | 21 | 433 | 9,19 | 4,46 | 4,37 | 90,8 | |
| murabba | 19 | 366 | 9,13 | 4,56 | 4,17 | 84,7 | |
| kızıl | 17 | 280 | 9,09 | 4,78 | 3,97 | 81,0 | |
| âsumâna | 13 | 248 | 8,75 | 4,57 | 3,45 | 58,2 | |
| vâki | 24 | 1.121 | 8,72 | 3,28 | 4,39 | 66,6 | |
| üzredir | 11 | 183 | 8,60 | 4,77 | 3,20 | 52,2 | |
| sultân’dan | 9 | 23 | 8,59 | 7,47 | 2,98 | 79,4 | |
| seng | 10 | 120 | 8,57 | 5,24 | 3,08 | 54,0 | |
| murabba‘dan | 9 | 60 | 8,52 | 6,09 | 2,96 | 59,6 | |
| tuz | 10 | 153 | 8,51 | 4,89 | 3,06 | 49,1 | |
| kal‘ası | 36 | 2.684 | 8,43 | 2,61 | 5,01 | 70,4 | |
| müdevver | 10 | 227 | 8,40 | 4,32 | 3,00 | 41,3 | |
| sa‘b | 10 | 291 | 8,31 | 3,96 | 2,96 | 36,5 | |
| kenârında | 20 | 1.347 | 8,29 | 2,75 | 3,81 | 42,5 | |
| tûlânî | 8 | 102 | 8,28 | 5,15 | 2,75 | 42,2 | |
| kırmızı | 12 | 546 | 8,25 | 3,32 | 3,12 | 33,8 | |
| kal‘adır | 11 | 469 | 8,22 | 3,41 | 3,01 | 32,3 | |
| alçak | 9 | 256 | 8,21 | 4,00 | 2,81 | 33,3 | |
| evci | 11 | 483 | 8,20 | 3,37 | 3,00 | 31,7 | |
| küçük | 20 | 1.538 | 8,17 | 2,56 | 3,71 | 38,0 | |
| sultân’ı | 7 | 57 | 8,16 | 5,80 | 2,60 | 43,4 | |
| evce | 8 | 195 | 8,13 | 4,22 | 2,68 | 32,0 | |
| kanara | 6 | 20 | 8,01 | 7,09 | 2,43 | 49,0 | |
| şakk | 6 | 22 | 8,01 | 6,95 | 2,43 | 47,7 | |
| âlî | 13 | 944 | 7,98 | 2,64 | 3,03 | 26,0 | |
| havâle | 7 | 181 | 7,96 | 4,13 | 2,50 | 27,2 |
Hemen solunda
Hemen sağında
Dağılımsal komşular deneysel
Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.
Biçim ailesi
kaya* ile tüm bağlamlar →“kaya” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.
Örnek bağlamlar
Tümü (743) →| EÇS VI 97b | Bu hisâb üzre kal‘a-i Üstürgon hemân bir burunda bir yalçın | kaya | üzre vâkı‘ olmuş. Hattâ Matyaş Kral bu Üstürgon'a mâlik old … |
| EÇS IX Y142a | Evsâf-ı kal‘a-i Firişke: Bir yalçın | kaya | üzre şekl-i müdevver bir küçük kal‘acıkdır. Kıbleye nâzır b … |
| EÇS IX Y67b | Ve kal‘ası bir sahrâ-yı azîmde bir sivri mâvî | kaya | üzre şekl-i müdevverden bâdemî havâlesiz Şeddâdî sengîn bin … |
| EÇS IV 200a | … udur. Ve seng-i hârâdan inşâ olunmak ile zemîni dahi yalçın | kaya | üzre binâ olunmağın düşman muhâsara etse bir tarafından lâğ … |
| EÇS IV 220a–220b | Eşkâl-i kal‘a-i Hazzo: Kûh-ı Zov dâmeninde bir sarp | kaya | üzre bir küçük kal‘adır, dâ’iren-mâdâr cirmi bin altı yüz a … |
| EÇS VII 91b | Bu mahallin dağlarından | kaya | kaya tuz keserler. Bu ibret-nümâyı görmeyen cihânı geşt etd … |
| EÇS VI 93b | … net üzredir, ammâ Tuna cânibi üç minâre-i bâlâ kaddi yalçın | kaya | üzre sedd-i metîn dîvâr-ı İskender-var'dır, ammâ ne mertebe … |
| EÇS VIII 243a | Kal‘ası evc-i semâya berâber bir gök | kaya | üzre cenûbdan şimâle tûlânîce şekl-i bâdemî seng binâ bir k … |
| EÇS IX Y41a | … şimâlî tarafında nehr-i Gedüs'ün karşu cânibinde bir sivri | kaya | üzre Kayacık kal‘ası derler serâmed bir kal‘a-i müntehâdır. … |
| EÇS III 145a | … apu kethüdâsı Hazînedâr Ahmed Ağa bir Frenk hekîm ile gelüp | Kaya | Sultân'ın gönderdiği esbâbları paşa giyüp gayrı hücreye ve … |