Veriyi tablo olarak gör
| Eser | Geçiş | Milyonda |
|---|---|---|
| Kutadgu Bilig | 1 | 13,6 |
| Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi | 141 | 57,6 |
Metin içindeki dağılım
Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).
Yazım değişkeleri
Tarihsel ses ve yazım denklikleri →Aynı sözcüğün çeviriyazı harfleri (ḳ/k, ġ/g, ḍ/d, ė/e, ŋ/n…) bakımından farklı yazılan biçimleri ve hangi eserde kullanıldıkları. Farkların önemli bir bölümü edisyonların çeviriyazı geleneğinden kaynaklanır; bir kısmı ise gerçek ses gelişimini yansıtır. Eş yazımlı farklı sözcükler de listeye girebilir.
Eserlere göre kullanım
Tüm anlam ayrışmaları →Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: kum) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.
Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.
Eşdizimlilik
Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.
| Eşdizim | Birlikte | Toplam | Konum | logDice | MI | t | G² |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| kâşân | 9 | 25 | 10,79 | 9,74 | 3,00 | 107,3 | |
| tabyası | 8 | 112 | 10,01 | 7,41 | 2,81 | 66,9 | |
| deryâsı | 16 | 440 | 9,82 | 6,43 | 3,95 | 111,8 | |
| kâşân’a | 4 | 6 | 9,79 | 10,63 | 2,00 | 54,6 | |
| göllük | 5 | 70 | 9,59 | 7,41 | 2,22 | 41,8 | |
| timsâhın | 4 | 33 | 9,55 | 8,17 | 1,99 | 37,8 | |
| deryâsıdır | 4 | 35 | 9,53 | 8,08 | 1,99 | 37,3 | |
| biiznî | 3 | 2 | 9,42 | 11,80 | 1,73 | 46,6 | |
| gark | 13 | 485 | 9,41 | 5,99 | 3,55 | 82,9 | |
| etmededir | 4 | 51 | 9,41 | 7,54 | 1,99 | 34,2 | |
| biiznillah | 3 | 3 | 9,41 | 11,21 | 1,73 | 46,6 | |
| dervezei | 4 | 52 | 9,40 | 7,51 | 1,99 | 34,0 | |
| hemedân | 4 | 89 | 9,15 | 6,74 | 1,98 | 29,6 | |
| ecinne | 4 | 96 | 9,11 | 6,63 | 1,98 | 29,0 | |
| dergezîn | 3 | 50 | 9,00 | 7,16 | 1,72 | 24,0 | |
| rîhi | 3 | 53 | 8,98 | 7,07 | 1,72 | 23,6 | |
| deryâsına | 3 | 80 | 8,79 | 6,48 | 1,71 | 21,1 | |
| rey | 3 | 109 | 8,61 | 6,03 | 1,71 | 19,3 | |
| güne | 4 | 207 | 8,55 | 5,52 | 1,96 | 22,9 | |
| liman | 4 | 306 | 8,19 | 4,96 | 1,94 | 19,8 | |
| biemrillâh | 4 | 342 | 8,08 | 4,80 | 1,93 | 18,9 | |
| günden | 4 | 342 | 8,08 | 4,80 | 1,93 | 18,9 | |
| içinden | 4 | 530 | 7,61 | 4,16 | 1,89 | 15,6 | |
| şehre | 3 | 546 | 7,16 | 3,71 | 1,60 | 9,9 | |
| deryâ | 4 | 792 | 7,13 | 3,58 | 1,83 | 12,6 | |
| şehri | 22 | 5.678 | 6,95 | 3,20 | 4,18 | 58,9 | |
| içine | 3 | 681 | 6,90 | 3,39 | 1,57 | 8,7 | |
| baba | 3 | 710 | 6,85 | 3,33 | 1,56 | 8,5 | |
| kapusu | 8 | 2.147 | 6,84 | 3,15 | 2,51 | 20,8 | |
| tarafında | 4 | 1.297 | 6,51 | 2,87 | 1,73 | 9,0 | |
| yâ | 3 | 1.252 | 6,14 | 2,51 | 1,43 | 5,5 | |
| derler | 8 | 4.123 | 5,94 | 2,20 | 2,21 | 12,0 | |
| şehrin | 3 | 1.587 | 5,83 | 2,17 | 1,35 | 4,4 | |
| aşağı | 3 | 1.635 | 5,79 | 2,12 | 1,33 | 4,2 | |
| imiş | 3 | 1.647 | 5,78 | 2,11 | 1,33 | 4,2 | |
| ya‘nî | 4 | 2.251 | 5,78 | 2,08 | 1,53 | 5,4 | |
| ki | 4 | 2.426 | 5,67 | 1,97 | 1,49 | 5,0 | |
| menzili | 3 | 1.968 | 5,54 | 1,86 | 1,25 | 3,4 | |
| tâ | 4 | 2.673 | 5,54 | 1,83 | 1,44 | 4,4 | |
| gelüp | 7 | 5.051 | 5,47 | 1,72 | 1,84 | 7,0 |
Hemen solunda
Hemen sağında
Dağılımsal komşular deneysel
Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.
Biçim ailesi
kum* ile tüm bağlamlar →“kum” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.
Örnek bağlamlar
Tümü (142) →| EÇS VIII 310b | … ndiye üzre havâle olduğundan mâ‘adâ mezkûr Göllük tarafında | Kum | tabyası evc-i semâya berâber olup üstünde kâmil mükemmel se … |
| EÇS IX Y382a | … ir beyâbân ve çöl [ü] çölistan halk olunmuş. Mukaddemâ eyle | kum | deryâsı yok idi. Hazret-i Mûsâ askeriyle bu rimâlistânın bi … |
| EÇS X Y435b | Menzil-i | Kum | liman |
| EÇS II 362b | Menzil-i tekye-i | Kum | Baba: Kızılırmak kenarında ve Kankırı hâkinde iki yüz hânel … |
| EÇS IV 320b | … ârü'l-İslâm'dır ammâ bu Akkirmân'ın cânib-i şarkîsinde olan | Kum | deryâsı hâlâ ecinne hükmündedir. Benî Âdem girse selâmete ç … |
| EÇS VIII 262a | … giderler. Hemân Sarı Sıddîk Sultân eteğine deryâ kenârından | kum | doldurup deryâya döke döke kayığın ardı sıra gider. Hemân k … |
| EÇS IV 311a–311b | … t-i Mustafâ Hân'da 311b Şâh-ı Acem Hemedân ve Dergezîn ve | Kum | [ve] Kâşân'a istîlâ edüp mutasarrıf iken ol sene-i nâmübâre … |
| EÇS IX Y382b | … müverrihân-ı Mısır ol kum deryâsına Reml Gurâbî derler. Bu | kum | deryâsı içre rîh-i şedîdden ulu dağlar olur kim benî âdem ü … |
| EÇS VIII 293b–294a | … zseniz beni kebâb edin. Ve Göllük tarafında deryâ kenârında | kum | içinde meteris edüp tâ kal‘a dibine varsınlar, eğer 294a … |
| EÇS IX Y381b | … m kendi refîklerinden gâyib olsa yüz sene ömrü olursa da bu | kum | deryâsından halâs mümkün değildir. Mısra‘: |