İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

pes*

43 biçim birlikte Tüm bağlamlar →
270
geçiş
100,1
milyonda
43
biçim
3
eserde
0
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Kur’an Tercümesi Rylands Nüshası252,5
Dede Korkut Kitabı12369,9
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi256104,6

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

KuT D 0,33
DK D 0,57
EÇS D 0,84

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: pes) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
perdeden394411,9910,116,24525,7
püştei91569,446,172,9659,8
hezâr7689,417,012,6354,9
ahsend5149,178,802,2353,1
i‘câz4838,545,911,9725,1
darbları378,479,061,7333,2
pehlivânın3218,407,481,7225,6
sad3378,326,661,7122,0
kıldı3558,246,091,7119,6
eş‘ârı3668,195,831,7018,5
sihri41958,144,681,9218,3
ekrâdı3928,095,351,6916,5
dâmeninde42168,084,531,9117,6
berdehen3958,075,301,6916,3
engüşt3998,065,241,6916,1
kârı65537,903,762,2720,2
muhammes31597,844,561,6613,3
aldı32417,593,961,6210,9
mîri44537,503,461,8212,0
püşte32847,473,721,6010,0
diğer32927,453,681,609,8
şekli68637,443,122,1715,4
minârei33397,333,471,589,0
nakşı33647,283,361,568,6
kûhı61.0037,272,902,1213,8
kaldı34217,153,151,547,8
topları47317,032,771,718,6
dedi47846,962,671,698,1
aydur35226,962,841,496,7
üstâdı35656,882,731,476,3
etdiler81.9886,862,332,2713,1
gönderüp36396,762,551,445,6
geldi36606,722,511,435,5
dediler36706,712,481,425,4
kaya37436,602,331,394,9
vilâyeti41.1786,502,081,535,5
ilmi38286,482,181,354,4
hakkâ38686,432,111,334,2
lisânı41.4326,271,801,434,3
olmak31.0706,201,811,243,2

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

Örnek bağlamlar

Tümü (270) →
EÇS VIII 252b Ve bir san‘at-ı pesendîdesi dahi oldur kim bu dîvârda aslâ kireç ve cibis ve horasân yo …
EÇS III 166a … rne: Cümle altı bin yüz yetmiş aded sadranc nakşı, bülend ü pest tarîk-i âmlardır. Ve cümle tarîklarından araba işler vâsi‘ …
EÇS V 9a "Pes Evliyâcığım sen bunda mısan?"
EÇS VII 26b Evsâf-ı kal‘a-i metîn-i kadîm ya‘nî hisâr-ı üstüvâr-ı Pespirim
EÇS IV 314b–315a … egîr görmedim. Niçe bin ilm-i hendese üzre gûnâ-gûn hayâl-i pesend tasarrufları vardır ammâ mülûk-ı selef içün bu câmi‘ içre b …
EÇS IV 248b deyü paşa-yı âkıbet-endîş ser-i kârda olmak içün pes ü perdeden bir iş görmeğe kasd edüp ale's-sabâh cümle a‘yân …
EÇS X Y41a–Y41b … îm Tarabefzûn'dan Âsitâne tarafına ser-i kârda kimesnelerle pes ü perdeden meşveret edüp,
EÇS X Y267b–Y268a … ehlinin merhûm olduğun bir ferd-i âferîde[ye] ifşâ etmeyüp pes-ü perdeden oğlu el-Melikü'l-Mu‘azzam Tûrân şâh'a tâ Kürdistân …
EÇS IV 199b hâss-ı mîr-i Pesyân u Pozan
EÇS V 98b–99a Bu şehrin zemîni bir kûh-ı pest dâmeninde bayırlı ve çayırlı ve bâğ u bâğçeli yere vâki‘ ol …