İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

sizin

267
geçiş
98,9
milyonda
1.212.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
2
eserde
5
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
TT I-X1392,5
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi266108,7

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

TT D 0,00
EÇS D 0,77

Aynı sözcüğün çeviriyazı harfleri (ḳ/k, ġ/g, ḍ/d, ė/e, ŋ/n…) bakımından farklı yazılan biçimleri ve hangi eserde kullanıldıkları. Farkların önemli bir bölümü edisyonların çeviriyazı geleneğinden kaynaklanır; bir kısmı ise gerçek ses gelişimini yansıtır. Eş yazımlı farklı sözcükler de listeye girebilir.

BiçimKPMaitUTTShoRKuTDLTEÇSToplam
sizin···1···266267
siziŋ1811·1181·130
sızın····1···1

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: sizin) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
askeriniz5149,198,822,2353,2
etdiğiniz5249,148,042,2346,9
bizim271.3559,094,654,99123,2
kal‘anız478,909,502,0047,6
sizde4338,777,261,9932,8
hânınız338,5110,301,7342,9
hâtırınız348,509,891,7338,4
ricânız348,509,891,7338,4
alâkanız378,499,081,7333,3
üzerinize378,499,081,7333,3
işte85158,394,292,6832,6
bizde3398,336,601,7121,8
olsun107608,324,062,9737,6
mel‘ûnlar3548,266,131,7119,8
yanova3808,155,571,7017,4
sizi41968,154,691,9218,4
suda3918,105,381,6916,6
sultânım64928,023,952,2921,7
imdi42527,984,331,9016,4
hey31487,894,681,6613,8
yohsa42917,884,121,8815,4
ederim31527,874,641,6613,6
ganâ’im31547,874,621,6613,5
bire65837,853,702,2619,8
gönderdi31617,844,561,6613,3
nice43087,834,041,8814,9
niçün31867,764,351,6512,4
murtazâ31887,764,331,6512,4
âdemler66467,753,552,2418,6
islâmbol’da43507,733,851,8614,0
deyince43667,693,791,8613,6
türk32327,624,031,6311,2
van56417,503,302,0113,9
hoş32877,473,721,6010,0
eydür44807,463,401,8111,6
ben56777,443,222,0013,4
eydir56907,423,191,9913,3
haber45347,353,241,7910,9
bize45477,333,211,7810,7
arz33477,323,451,578,9

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

“sizin” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (267) →
EÇS X Y409b–Y410a … cârîdir kim ol diyârların kavmi bizim gibi beyâz ola. Ve bu sizin Fûncistân ve Berberistân ve Sûdân ve Bağanıskı ve'l-hâsıl b …
EÇS VII 65b–66a … lçi paşa, sen bu vilâyetimize rahmet gelüp hoş geldin, ammâ sizin Üstürgon ve Ustolni-Belgrad'ı ve Budin serhadlerinizin çete …
EÇS V 161a "Siz sizin her birinizin askerinin zabt [u] rabtlarına mukayyed olursa …
EÇS VI 122b … sâbet etdirmeyesiz. Eğer bir esîrimizin kılına hatâ gelirse sizin cümleniz kırarız. Ve illâ bu nâmeme muhâlefet edüp yok ders …
EÇS VIII 196b … ılarım, Maskov kâfirine seferim var. Hemân hâzır olun. İşte sizin esîr tamganızı bağışladım" dedikde cümle Şîrîn askeri hazz …
EÇS VIII 302b … sun. Ve limanda avladığımız balıkların öşr-i sultânîsi bile sizin olsun kim Hanya kal‘anız kullarının aklâmları mâlı olsun. A …
EÇS VII 65b … r. Ve bizim de Zirinoğlu vilâyetinde alâkamız olmaya, anlar sizin re‘âyânızdır.
EÇS VII 105a–105b … pâdişâhım Mekke Medîne pâdişâhının 105b hatt-ı şerîfiyle sizin Kırım askerine anlar karşu duramazlar. Eğer mukâbil olurlar …
EÇS IV 235b–236a … yiyüp ve ihsânın görüp görüşmüş idik ve efendimiz Murâd Hân sizin ta‘zîm [ü] tekrîminizden hazz edüp size Muş harâcı hazînesi …
EÇS V 148b "Amân el-amân ey güzîde-i Âl-i Osmân, bir dahi sizin ihrâk bi'n-nâr etdiğiniz ve münhedim edüp bırakdığınız Mari …