İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

ten

olası alıntı: Arapça–Farsça Tüm bağlamlar →
127
geçiş
47,1
milyonda
2.598.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
2
eserde
184
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Kur’an Tercümesi Rylands Nüshası5131,3
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi12249,8

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

KuT D 0,55
EÇS D 0,36

Aynı sözcüğün çeviriyazı harfleri (ḳ/k, ġ/g, ḍ/d, ė/e, ŋ/n…) bakımından farklı yazılan biçimleri ve hangi eserde kullanıldıkları. Farkların önemli bir bölümü edisyonların çeviriyazı geleneğinden kaynaklanır; bir kısmı ise gerçek ses gelişimini yansıtır. Eş yazımlı farklı sözcükler de listeye girebilir.

BiçimSekMaitAbhUShoRKuTKBAHEÇSToplam
ten·····5··122127
teŋ215154172·37
tėn·······1·1

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: ten) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
ölü93810,809,303,00100,4
azak112459,926,903,2984,0
kenârınca112979,736,623,2879,7
buzu4349,678,291,9938,5
edil4709,387,251,9932,5
hatmanı3299,308,101,7328,0
kenârındadır3329,277,961,7327,4
nehri924.9859,205,629,40545,8
tuğyân4999,186,751,9829,7
suyu146679,175,803,6785,6
kazağı3449,177,501,7225,4
maskov62529,025,982,4138,1
diri3639,026,981,7223,2
dibinden41548,876,111,9726,1
heyhât31618,425,631,7017,6
buz42658,395,331,9521,8
kenârında141.3478,284,793,6166,2
handak54788,084,802,1623,7
kullei43578,084,901,9319,5
gemiler44077,944,711,9218,5
dir33037,844,721,6713,9
der46137,474,121,8815,3
hükmünde35117,273,961,6210,9
kalkup48367,093,671,8413,0
ba‘zı71.5777,073,562,4221,8
zamân36646,963,581,599,4
mahlût36836,923,541,589,3
şekli38636,633,211,548,0
karşu39126,563,131,537,7
kalup39306,543,101,537,6
eden41.3046,523,031,759,8
mahalde62.2256,392,842,1113,3
temâşâ31.1306,292,821,496,6
varınca31.1386,282,811,486,5
vilâyeti31.1786,242,761,486,4
tâ62.6736,132,582,0411,5
tarafı31.3146,092,601,455,8
kal‘a64.5575,391,811,756,5
yetmiş32.2755,351,811,243,2
cânibi75.6465,311,721,847,0

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

“ten” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (127) →
EÇS VII 180b … n kalkup cânib-i garba Ten kenârınca giderken ba‘zı mahalde Ten suyu buzu çatlayup Heyhât sahrâsın büsbütün Ten suyu gark e …
EÇS VII 185a … kullesinden tâ batı tarafında toprak kal‘a köşesine varınca Ten nehri kenârınca bir kat balık kayıklarının hâneleri var. Ve …
EÇS VII 184b–185a … azîm kesüp nehr-i Ten cânibine handak kesmeyüp kalır, zîrâ Ten cânibinde kal‘a dîvârların ba‘zı zamân nehr-i Ten dolup han …
EÇS VII 184a … ca mezkûrûn dörd aded kapuların mâbeyni cümle bin arşın yer Ten suyu kenârıdır.
EÇS VII 181a … Ve üç yüz kadar iç hisâr kulu var. Taşra hisârı yine nehr-i Ten kenârında üç bin evli ve yedi kenîseli ve üç yüz kadar dükk …
EÇS I 206a–206b … 206b karâr etdi. Âhir hâtif-i Rabbânî tarafından der der ten sadâsı gelince rûh mest [u] medhûş olup safâ-yı hazzından c …
EÇS X Y113b … ablak ve sublak ve ak topalak köçeklerinden Cân gülü köçek, Ten balı köçek ve Şîr Alî ve Cân Velî ve Şahme Memi nâm köçekle …
EÇS VII 180a … rında kona göçe pekçe pekçe yürüyerek giderdik, ammâ nehr-i Ten kenârında olan kal‘aları cümle ağaçdan metîn kal‘alardır, z …
EÇS VII 185b Ve bu iskele başında nehr-i Ten kenârında cümle yetmiş aded balık mahzenleri vardır.
EÇS VII 181a–181b Bu dahi Maskov hükmünde 181b nehr-i Ten kenârında ağaçdan sarp kal‘adır. Hatmanı yedi bin cünûd-ı c …