İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

turmasa

9
geçiş
3,3
milyonda
23.570.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
2
eserde
2
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Kutadgu Bilig8108,7
Atebetü’l-Hakâyık1362,6

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

KB D 0,59
AH D 0,00

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: turmasa) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
er36977,127,331,7224,7

Dağılımsal komşular deneysel

Benzer bağlamlarda geçen sözcükler (±3 pencere, PPMI vektörleri, kosinüs). Anlamca değil, kullanımca yakınlık gösterir.

“turmasa” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (9) →
KB 4467 kimiŋ atı isiz bolup artasa / aŋar yigreki ol tirig turmasa
KB 2388 ḳalı ḳaçsa sindin yaġı turmasa / erig yetgü tutġu bulun tutmasa
KB 704 özini küḍezse ayı ertmese / yawuz yunçıġ işke yaḳın turmasa
KB 2538 özi çıḳsa körnüp üküş turmasa / ḳapuġda kişi ḳoḍsa özde basa
KB 2898 köni ermese küygey erdi ulun / köni turmasa kör bolur er bulun
AH 173–176 … aḳın neçe me ınançlıġ iş erse yaḳın serip sinde razıŋ siŋip turmasa serermü işiŋde munı keḍ saḳın
KB 4511 aya ḳoldaş erdeş söz aydım kese / bu ḳız toġmasa yig tirig turmasa
KB 3424 kimi sözlegey sen kişi bolmasa / kişiler arala özüŋ turmasa
KB 2346 yorıḳın küḍezse ‘alem başlar er / öŋi turmasa bir yaġıġ işler er