İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

turna*

9 biçim birlikte Tüm bağlamlar →
101
geçiş
37,4
milyonda
9
biçim
2
eserde
0
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Kutadgu Bilig227,2
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi9940,4

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

KB D 0,33
EÇS D 0,82

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: turna) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
telleri213612,2910,934,58292,4
telli85310,738,982,8284,9
balığı1521610,607,863,86134,9
gözü1217110,507,873,45108,1
sazan52210,389,572,2357,6
katarı64710,388,742,4461,5
kur4810,2310,712,0053,8
şahin54510,138,542,2349,8
kaz55210,068,332,2348,3
ablak4339,938,662,0040,6
gözümisâl339,8811,711,7348,7
balıkçıl379,8310,481,7339,1
cığalar379,8310,481,7339,1
teli399,8010,121,7337,2
berrâk4539,737,981,9936,6
şâhin4819,497,371,9933,1
şâhîn3459,407,801,7226,7
zağanos3489,377,711,7226,3
delüp3589,277,431,7225,1
balıkları3909,016,801,7222,4
kanı31328,726,251,7120,1
boğazı31788,465,811,7018,3
gümüş33517,764,841,6714,4
sıra34407,514,511,6613,0
kendi36287,084,001,6211,0
alay37836,803,681,609,8
hayât37876,793,671,609,8
âbı71.9896,783,552,4221,8
ağa52.0506,253,031,9612,2
nâm42.6075,602,361,616,6
gibi64.6055,382,121,898,4
üzre1011.8894,771,492,047,8
olur56.0124,741,471,433,8
ve100147.9194,471,175,5755,6
ederler34.5654,401,130,941,5
ile1023.7693,780,490,911,0
olup717.2813,720,440,690,6
cümle721.1973,430,140,250,1
u417.4342,90-0,38-0,610,3
dahi313.1862,89-0,40-0,550,2

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

Örnek bağlamlar

Tümü (101) →
EÇS III 23a … rî olur kaynaklar vardır. Hattâ Haleb Kapusu'nun iç yüzünde turna gözü sular cereyân edüp nehr-i Âsî'ye {munsab olur}.
EÇS VI 182b … arslan fetâları vardır. Hattâ sâ’ir serhadli gibi başlarına turna telleri ve şâhin çelengleri takmağı nâmûs etmişlerdir, zîrâ …
EÇS V 88b … hayâtdan nişân verir bir mâ-i İlyâs'dır. İçinde alabalık ve turna balığı ve yılan balığı (---) (---) (---) (---) ve gûnâ-gûn …
EÇS VIII 290b … Kulkethudâsı Abdî Ağa ve Zağarcıbaşı Burunsuz Ahmed Ağa ve Turnacıbaşı Haseki Ağa ve baş çavuş ve orta çavuş ve küçük çavuş ve Oca …
EÇS IV 247a … skerin tacları üzre Sîmurg otağaları ve balıkçıl telleri ve turna telleri ve ablak deve murgu telleri ve şahin ve zağanos tel …
EÇS VI 74b … Ustolni-Belgrad'a defn etdirüp meşâdında olan şapkası üzre turna telleri ve şâhin ciğaları gönderüp,
EÇS VII 130a–130b … a‘zı pâdişâhların ser-i sa‘âdetleri yerinde destârları üzre turna cığaları ve çelenkler sokulmuş durur. Ve her kubbede türbed …
EÇS X Y188a–Y188b … ve altun kalkanlı gâzîlerdir kim başlarında şâhin cığalı ve turna telli bir gûne turfe şeb-külâhlı ve kırkar ellişer dirhem b …
EÇS V 81a … p üzerlerinde her tâcların gûnâ-gûn cığalar ve çelenkler ve turna telleri ve şahin ve zağanos ve karakuş kanatların tâclarına …
EÇS VI 106b Ve Sadrıa‘zam huzûrunda turna telleri ve gümüş teller yığın yığın durup ba‘dehu ibtidâ cü …