Veriyi tablo olarak gör
| Eser | Geçiş | Milyonda |
|---|---|---|
| Kutadgu Bilig | 1 | 13,6 |
| Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi | 52 | 21,2 |
Metin içindeki dağılım
Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).
Yazım değişkeleri
Tarihsel ses ve yazım denklikleri →Aynı sözcüğün çeviriyazı harfleri (ḳ/k, ġ/g, ḍ/d, ė/e, ŋ/n…) bakımından farklı yazılan biçimleri ve hangi eserde kullanıldıkları. Farkların önemli bir bölümü edisyonların çeviriyazı geleneğinden kaynaklanır; bir kısmı ise gerçek ses gelişimini yansıtır. Eş yazımlı farklı sözcükler de listeye girebilir.
Eserlere göre kullanım
Tüm anlam ayrışmaları →Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: ura) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.
Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.
Eşdizimlilik
Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.
| Eşdizim | Birlikte | Toplam | Konum | logDice | MI | t | G² |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| hudâvendigâr’ı | 4 | 3 | 11,19 | 13,05 | 2,00 | 70,1 | |
| deyenek | 4 | 37 | 10,51 | 9,43 | 2,00 | 44,8 | |
| hezârân | 4 | 59 | 10,19 | 8,75 | 2,00 | 40,9 | |
| cellâd | 3 | 44 | 9,99 | 8,76 | 1,73 | 30,7 | |
| hân’ı | 4 | 174 | 9,17 | 7,19 | 1,99 | 32,1 | |
| kendüleri | 4 | 234 | 8,84 | 6,77 | 1,98 | 29,7 | |
| kâfirleri | 4 | 248 | 8,77 | 6,68 | 1,98 | 29,2 | |
| helâk | 4 | 313 | 8,48 | 6,35 | 1,98 | 27,4 | |
| mel‘ûn | 3 | 233 | 8,43 | 6,36 | 1,71 | 20,6 | |
| şehîd | 10 | 907 | 8,42 | 6,13 | 3,12 | 65,6 | |
| birbirlerine | 4 | 365 | 8,29 | 6,12 | 1,97 | 26,2 | |
| çıkarup | 4 | 583 | 7,69 | 5,45 | 1,95 | 22,5 | |
| koyup | 6 | 942 | 7,63 | 5,34 | 2,39 | 32,8 | |
| aşağı | 4 | 1.635 | 6,28 | 3,96 | 1,87 | 14,5 | |
| gâzî | 3 | 1.245 | 6,24 | 3,94 | 1,62 | 10,8 | |
| pâre | 4 | 2.314 | 5,79 | 3,46 | 1,82 | 11,9 | |
| eder | 6 | 4.249 | 5,51 | 3,17 | 2,18 | 15,8 | |
| ile | 20 | 23.769 | 4,78 | 2,42 | 3,64 | 35,2 | |
| âdem | 3 | 3.717 | 4,70 | 2,36 | 1,39 | 5,0 | |
| edüp | 10 | 23.957 | 3,77 | 1,41 | 1,97 | 7,2 | |
| ve | 4 | 147.919 | -0,17 | -2,54 | -9,62 | 25,3 |
Hemen solunda
Hemen sağında
Dağılımsal komşular deneysel
Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.
Biçim ailesi
ura* ile tüm bağlamlar →“ura” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.
Örnek bağlamlar
Tümü (53) →| EÇS IV 282a | … karu kal‘adan yeniçeriler aşağı kal‘aya balyemez toplar ura | ura | aşağı kal‘ada Hüseyin Ağa sarâyı ve Paşa sarâyının niçe yer … |
| EÇS VII 153b | … p Kızlar Algan suyu taşup topuz ile duran tuç âdem sizi ura | ura | hurd u hamîr haşhâş eder" dedikde tokuz kişi yemîn billâh e … |
| EÇS VIII 374b | … Murâd'ın yakasına yap[ış]up hançer-i fecâmıyla Murâd Hân'ı | ura | ura şehîd eder. Bir rivâyetde bu mel‘ûn elçilikle gelüp Mur … |
| EÇS VI 92a | … kâmil on gün on gece kal‘anın sîne-i pür-kînesine gülleler | ura | ura hâit-i dîvârda yollar peydâ olup cümle guzâta yürüyüş t … |
| EÇS VII 60a | … bu sâzların rûzgârları kesilmeyüp ale'l-ittisâl sâzlar sadâ | ura | ve her körüğü çekmeğe yigirmişer nefer papaslar bu işe hüdd … |
| EÇS IV 234b | … gân ile Hazret-i İmâm Hüseyin'in ser-i sa‘âdetin çevgân ile | ura | ura galtân edüp andan sâ’ir şehîdân-ı Deşt-i Kerbelâ kellel … |
| EÇS X Y233b | … perelerin herbiri kebûter kadar kendüleri pervâne-vâr âteşe | ura | ura ve yüzlerimize kendüleri kanatları ile çarpa çarpa bizl … |
| EÇS V 61b–62a | "Siz çelenge lâyık değilsiniz, zîrâ ibtidâ yara bere | ura | dura vura görmeden ve bir ceng etmeden firâr etdiğiniz içün … |
| EÇS IV 249a | … ları gârlarında ve sahrâlarda ol rîh-ı sarsar birbirine ura | ura | helâk olduğuna sûre-i (---) (---) âyet, Arapça âyeti delî … |
| EÇS IX Y192a–Y192b | … üc-i deryânın şiddetinden talattum deryâya birbirlerine ura | ura | pâre pâre olup karaya düşerler. Bir cân halâs olmayup esîr … |