İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

vezir*

7 biçim birlikte Tüm bağlamlar →
38
geçiş
14,1
milyonda
7
biçim
3
eserde
0
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Kutadgu Bilig27367,0
Dede Korkut Kitabı130,8
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi104,1

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

KB D 0,24
DK D 0,00
EÇS D 0,32

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: vezir) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
ḳaşıġ4411,6113,122,0072,8
begke54510,959,952,2359,6
işi32448,456,771,7222,3
ilig36047,265,461,6916,9
eḍgü36877,085,281,6916,1
eyle32.2535,423,561,599,4
iki39.4173,381,501,122,4
ve5147.9190,15-1,74-5,2211,8

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

Örnek bağlamlar

Tümü (38) →
EÇS IV 199a … , ey güzîde-i Âl-i Osmân" deyüp kal‘a-i Diyârbekr'i bâ-sulh vezir-i rûşen-zamîr Bıyıklı Mehemmed Paşa'ya verdiler, bâ-i‘ânet-i …
EÇS IV 216a–216b … Bizi Melek Ahmed Paşa etdiğiyle korkutmasın. Eyle bir ciddî vezir ne geldi ve ne gelecekdir. Şimdi istimâ‘ etdik {Melek Paşa} …
KB 2238 tükel kimde bolsa bu erdem bilig / vezirlıḳ aŋar birse bolġay ilig
EÇS IV 259b … birinin bir kolu düşmüş kolun paşanın önüne atup "Amân hey vezir benim hakkım hak eyle!" deyü niçesi mecrûh u uryân feryâd [ …
KB 2260 bu yaŋlıġ bolunsa ay ilig vezir / begin inçke tegrür ḳarası uḍır
KB 5336 bu begke vezir ol tutup yitgüçi / ili ḳapġı atı bu ol itgüçi
KB 2181 XXIX. ÖGDÜLMİŞ BEGLERKE VEZİR BOLĠU NEGÜ TEG ER KEREKİN AYUR / / yanut birdi ögdülmiş ay …
EÇS IV 293a … arı hânların hemîşe kırup köklerin cûyiserlerdir. Pes niçün Vezir Kara Mustafâ Paşa'yı ve Hezârpâre Ahmed Paşa'yı ve fâtih-i …
KB 2679 birisi bitigçi birisi vezir / bu iki kişike söz açmaḳ tegir
KB 2219 vezir işi barça saḳışlar bolur / saḳış bilmese işçi işi ḳalur