İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

zerre*

8 biçim birlikte Tüm bağlamlar →
175
geçiş
64,9
milyonda
8
biçim
3
eserde
0
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Kur’an Tercümesi Rylands Nüshası378,8
Dede Korkut Kitabı130,8
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi17169,9

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

KuT D 0,29
DK D 0,00
EÇS D 0,81

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: zerre) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
güneşde495212,7910,837,00720,1
katre4311112,279,546,55503,7
şemme224211,709,984,69275,1
deryâda4671610,726,956,73356,6
gubârdan61110,0510,042,4575,6
mikdârı217479,545,764,50127,3
katremisâl4109,479,592,0047,1
rahne5699,397,132,2239,8
girdi61379,306,402,4241,7
tavsîf82629,235,882,7849,8
kadar794.2589,195,168,64417,2
aġırınça339,1110,911,7345,4
mikdâr4679,086,851,9830,3
kat‘â4769,036,661,9829,3
denlü3159,028,591,7330,4
gubâr3238,967,971,7327,6
hareket41878,505,371,9522,0
isâbet41898,495,351,9522,0
medh31028,475,821,7018,4
etmeyüp85678,464,772,7237,6
zarar31278,355,511,6917,1
ta‘rîf31408,295,371,6916,5
kalmayup42778,184,801,9319,0
edelim43018,114,681,9218,3
imâr54408,064,452,1321,4
yok66097,974,252,3224,0
havf32647,814,451,6512,8
olmayup67067,804,032,3022,4
vermeyüp33047,684,251,6412,0
yeri33457,564,071,6311,3
şey34587,283,661,599,7
olmaz34927,203,551,589,3
nişân35067,173,511,589,2
aslâ81.7477,093,142,5120,7
tahrîr133.0267,063,053,1732,2
etdik48756,963,141,7710,3
pâk38826,542,711,476,2
kal‘anın41.4896,302,371,616,7
eğer31.1726,192,301,384,8
imiş41.6476,172,231,576,1

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

Örnek bağlamlar

Tümü (175) →
EÇS IX Y141a … nde bir ulu ardıçlıklar içinde medfûnlardır. Âsâr-ı binâdan zerre ve şemme alâmet yokdur. Ancak âyende vü revende cânib-i erb …
EÇS IV 262a … r-ı bî-nûrun Van'a sürdüğü toprağı deryâda katre ve güneşde zerre deryâya dökerken bir gice bir şeb-i muzlimde ol kadar bârân …
EÇS II 365a … r olup Varvar, İpşir askeri içinde deryâda katre ve güneşde zerre-misâl kalup yine var kuvveti bâzûya getirüp ura kıra kırılarak, İ …
EÇS IX Y197b … uhtelifeden bedeni pâk ü tâhir olup vücûdunda aslâ ve kat‘â zerre elem ve illet kalmayup dürr-i mâderzâd ve mesrûr [u] dilşâd …
EÇS V 7a Bu çavuşbaşı, Hasan Paşa'yı görüp aslâ yerinden zerre kadar hareket etmeyüp dahi ziyâde ayağın uzadup durdu. Hasa …
EÇS VII 62a … nından deriyi sehel yüzüp kafâ kemiği bembeyâz nümâyân olup zerre kadar bir katre kan akıtmadı.
EÇS VI 154b … ün değildir, ammâ alâ kadri't-tâka deryâda katre ve güneşde zerre kadar ta‘rîf edelim.
EÇS X Y303a … le herkes dükkânları ve haymeleri önün sakkâlar ile sulayup zerre kadar P 272a gubârdan eser kalmayup cümle uşşâkan tarâvet …
EÇS V 149a … itleri getirüp hakîre teslîm olundu, ammâ bunlardan paşanın zerre kadar haber [ü] âgâhı yok idi. Hemân hakîr İspilet'de ba‘zı …
EÇS VII 61a … m ve a‘râf tasvîrlerinin evsâfları deryâda katre ve güneşde zerre kadar tahrîr ve tavsîf olunmak mümkin değildir, tâ ki ilme' …