Tanım
- Güçsüz, iradesiz, elinde olmayan; çaresiz: “özelü barır men öz erksiz bolup” elimde olmadan çaresiz gidiyorum; “bu ḳul kendü erksiz tapuġçı bolur” bu kul kendi iradesi olmayan hizmetkârdır; “üdsüz erksiz boşġuttumuz” vakitsiz, elimizde olmadan öğrettik. Tanıklar: MaitKB2
- “erksizin” istemeyerek, zorla: “bu kün men barır men munu erksizin” bugün ben istemeden gidiyorum; “isiz ḳılsa boynın eger erksizin” (kötüye) kötülük edilirse ister istemez boyun eğer; “erkligin erksizin” isteyerek ya da istemeyerek. Tanıklar: HuastKB2
Derlemdeki bağlamlara bakılarak yazılmış özgün tanım (yazar: Claude (yapay zekâ)); güven: yüksek. Editör denetimi bekliyor.
Madde başı ve biçimler
Madde başı (sözcük başı): erksiz — yalın hâliyle 7 kez
Çekimli biçimler (1):
Bağlamlar
Bütün geçişler (2) →Huast Huastuanift
2 geçiş · bu eserdeki bağlamlar| T. M. 183-1–7 | … yek] üçün .. yme [ḳorḳunçsuz köŋülümüz üçün .. ] arınıp ermegürüp erkligin | [erksizin | baçaġ] [sıd]ım(ı)z erser . yme baçaġ ol[urup edgüti] [nom]ç[a törüçe] baça … |
| T. M. 183-12–14 | yme erklig[in | erksizin | arınıp ermegürüp] işke ködügke tıltanı[p yazuḳda boşunġalı] barmad(ı)m(ı)z … |
Aynı gövdeden maddeler
“erksiz” ile başlayan öteki madde başları (türevler ve birleşikler; biçimsel benzerlik, köken ilişkisi kesin değildir).