İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu

aḫır zarf

48 geçiş 1 biçim 2 eser KBAH Anlam haritasında göster

Tanım

  1. Sonunda, nihayet, en sonunda: “yorıp tın toḳıġlı aḫır ölgüsi” yürüyüp soluk alan (her canlı) sonunda ölecek; “saḳınç keçse aḫır tüpinde sewinç” kaygı geçince sonunda sevinç gelir; “sini kim yise yir sen aḫır etin” seni kim yiyorsa sonunda sen de onun etini yersin. Tanıklar: KB3

Derlemdeki bağlamlara bakılarak yazılmış özgün tanım (yazar: Claude (yapay zekâ)); güven: yüksek. Editör denetimi bekliyor.

Madde başı ve biçimler

Madde başı (sözcük başı): aḫır — yalın hâliyle 69 kez

Çekimli biçimler (0):

KB Kutadgu Bilig

47 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
KB 233 negü tir eşitgil kişi eḍgüsi / yorıp tın toḳıġlı aḫır ölgüsi
KB 237 tirig ölgü aḫır töşeŋü yirig / kişi ölse eḍgün kör atı tirig
KB 394 tenimdin çıḳarda meniŋ bu canım / şehadet bile kesgil aḫır tınım
KB 1210 toġuġlı neçe toġdı ölgü üçün / neçe barmasa iltür aḫır küçün
KB 1382 neçe ḳaçsa aḫır ölüm tutġusı / neçe ḳaçsa aḫır ölüm yetgüsi
KB 1382 neçe ḳaçsa aḫır ölüm tutġusı / neçe ḳaçsa aḫır ölüm yetgüsi
KB 1472 siziksiz ölüm bir kün aḫır kelir / tirilmiş bu canlıġ canın alġalır
KB 1502 saŋa ma siziksiz bu öḍ kelgü ol / usal bolma aḫır özüŋ ölgü ol
KB 1549 ayur ay oġul ḳılma artuḳ saḳınç / saḳınç keçse aḫır tüpinde sewinç
KB 2003 ḳamuġ aç yise içse aḫır toḍur / közi aç kişi ölse açlıḳ ḳoḍur
KB 2004 közi suḳ kişi neŋke bolmaz bu bay / ḳamuġ dünya bulsa aḫır suḳ çıġay
KB 2035 telim ordular buzdı küçkey küçin / turu öldi aḫır bu küçkey açın
KB 3013 bilig erdem ögren aġır tut anı / aġır ḳılġay aḫır ol erdem sini
KB 3316 bayat birdi aḫır tilekim maŋa / esenlik bile men ḳawuştum saŋa
KB 3548 sewitse kimi dünya aḫır sürer / awıtsa erej birle terkin irer
KB 3550 sewinçin körü barsa aḫır saḳınç / saḳınçın tirilse bolur kin sevinç
KB 3554 sini kim yise yir sen aḫır etin / öçüŋni alı r sen ḳara yir ḳatın
KB 3570 negü asġı aḫır ḳara yir ḳoyı / anıŋ tüşneki ol yaġız yir oyı
KB 3864 ḳoḍu birmegey aḫır iltgey sini / bu kün bar tidim men aġırlap anı
KB 3988 neçe miŋ tapuġsuz yazuḳluġ ḳulı / aḫır tın keserde oŋardı yolı
KB 4466 özüŋ ölgü aḫır bu atıŋ ḳalır / atıŋ eḍgü bolsa tiriglik tatır
KB 4700 negü asġı aḫır ölür erse öz / saŋa teggüsi yoḳ meger iki böz
KB 4717 ḳanı ol ölüg tirgürügli kişi / ölümke tutuġ boldı aḫır işi
KB 4816 kerek ıḍ köçüŋni kerek iḍmaġıl / özüŋ köçgü aḫır usal bolmaġıl
KB 4924 küḍelim körelim yime ay aḳı / negü ol aḫır hal öd ödlek takı
KB 4930 küḍelim bir ança sınalım anı / negü teg aḫır ḫal zamane küni
KB 5153 ölüm tuttı aḫır iletti anı / asıġ ḳılmadı ol beḍümiş üni
KB 5255 ḳalır dünya aḫır toġuġlı ölür / isiz eḍgü erse kör atı ḳalur
KB 5297 vefasız ajunḳa köŋül bamaġıl / / cefa ḳılġa aḫır bolu birmegil
KB 5383 negü asġı aḫır ajun tirdüküŋ / ecel can tirer kör üzer bu köküŋ
KB 5427 neçe miŋ yaşasa sen aḫır ölüm / yeter ök tutar ok sini ay künüm
KB 5607 atım eḍgü bolsun özüm ölsüni / tirig ölgü aḫır atım ḳalsunı
KB 5842 et öz ölgü aḫır yigey ḳurt yılan / ökünçte aḍın yoḳ çekip barsa can
KB 6109 bu iki bulup miŋ yaşasa tükel / ölüm tutsa aḫır aḍın bolġu ḫal
KB 6112 özüŋ köçgü atıŋ seniŋ köçkün ol / köçütçi ölüm kelgü aḫır kün ol
KB 6258 neçe ḳılsa aḫır öz ölgü turur / ölümde kiḍin miŋ öküngü turur
KB 6400 aḫır ölgü özüŋ ḳara yir bolup / ölüm tutsa iltür ökünçün yaşa
KB 6489 ajun boldı aḫır törü artadı / isizlerig eḍgü körü artadı
KB 6552 negü asġı aḫır yanış yirke boldı / turu ḳaldı dünya iki böz ilettim
KB 6556 negü ektim erse anı orġu aḫır / negü ordum erse anın öz süçittim