İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu

çoḳ- fiil

3 geçiş 1 biçim 2 eser DLTKP Anlam haritasında göster

Tanım

  1. (Yırtıcı kuş) yukarıdan dalmak, üstüne çökmek: “üs es körüp yügsek ḳalıḳ ḳodı çoḳar” akbaba leşi görünce yüksek gökten aşağı dalar; “tawar körüp üsleyü eske çoḳar” malı görünce akbaba gibi leşe dalar. Tanıklar: DLT2
  2. (Altun Yaruk’ta, hayvan adları arasında) anlamı kesinleşmeyen kullanım: “yunt ud çoḳar ḳoy laġzın ulatı tınlıġlarıġ ölürür” at, sığır, …, koyun, domuz gibi canlıları öldürür. Tanıklar: KP

Derlemdeki bağlamlara bakılarak yazılmış özgün tanım (yazar: Claude (yapay zekâ)); güven: orta. Editör denetimi bekliyor.

Madde başı ve biçimler

Madde başı (sözcük başı): çoḳ- — yalın hâliyle geçmiyor (fiil gövdesi)

Çekimli biçimler (1):

DLT DLT’deki Türkçe parçalar

2 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
DLT III, 46 Üs es körüp yügsek ḳalıḳ ḳodı çoḳar / Bilge kişi ögüt birip tawraḳ uḳar
DLT II, 17 Eren ḳamuġ artadı neŋ-ler uḍu / Tawar körüp üs-leyü es-ke çoḳar

KP Kalyanamkara Papamkara

1 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
KP II-8 emeri tınlıġ-lar ... yunt ud çoḳar ḳoy laġzın ulatı tınlıġ-larıġ ölürür terisin soy(=r?)ar ḳan ögüz aḳıtar et …

Aynı gövdeden maddeler

“çok” ile başlayan öteki madde başları (türevler ve birleşikler; biçimsel benzerlik, köken ilişkisi kesin değildir).