İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

ıla

2 biçim birlikte Tüm bağlamlar →
348
geçiş
129,0
milyonda
2
biçim
3
eserde
0
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Kutadgu Bilig681,6
DLT’deki Türkçe parçalar1344,7
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi341139,3

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

KB D 0,63
DLT D 0,00
EÇS D 0,89

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: ilâ) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
hâze’lân13313213,159,9311,521.835,6
yevminâ272711,209,925,19371,6
inkırâzı’ddevrân202110,799,854,47267,2
hâzâ2214110,537,244,66180,9
mâşâallâh161510,5010,014,00220,1
mâşâallah131310,209,923,60178,8
âhirih9109,699,773,00117,3
âmîn91209,306,182,9660,1
şey’in7199,298,482,6471,3
ta‘âlâ112389,265,493,2462,7
yerci‘u669,129,922,4582,5
küllü6169,088,512,4461,4
haze’lân558,869,922,2368,8
mâşallâh558,869,922,2368,8
yevminâhâzâ558,869,922,2368,8
râh61678,585,122,3831,2
aslihi448,549,922,0055,0
mâşâ’allâh448,549,922,0055,0
âhirihi498,528,752,0042,7
ebbede4108,528,601,9941,6
desti127498,493,963,2443,6
münevvere4458,386,431,9828,1
mü’ebbed4768,275,671,9623,8
güne52078,214,552,1422,1
min52168,184,492,1421,7
du‘â85738,153,762,6227,0
mâşaallâh338,139,921,7341,3
nihâyeti’ddevrân338,139,921,7341,3
yevmi’ddîn348,139,511,7336,8
eşitgil52398,124,342,1320,7
rabbihi358,129,181,7334,5
ebbedallâhu378,118,701,7331,7
devletehu388,118,511,7330,7
sönmemişdir388,118,511,7330,7
elfakîr398,118,341,7329,8
saltanatahu3108,108,181,7329,1
gayra3128,097,921,7227,8
hüve3308,026,601,7121,8
dâ’imdir3427,986,111,7119,7
osmân’da41747,974,481,9117,3

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

Örnek bağlamlar

Tümü (348) →
EÇS III 29a … e lisânlar kâtib-i Hazret-i İdrîs-i Nebî'den kalmışdır ammâ ilâ yevminâ hâzâ lisân-ı Arabî Cenâb-ı Hüdâ'nın medh etdüğü lis …
EÇS VII 123b … Mengli Geray Hân bin el-Hacı Geray Hân halledallâhu mülkehû ilâ inkırâzı'd-devrân, sene 956.
EÇS IX Y283a … ed Emîn âye[t]: Arapça sallallâhu ta‘âlâ aleyhi ve sellem ilâ yevmi'd-dîn Nevverahâllâhu Ta‘âlâ bi-envârı rahmetihi Bi-hu …
EÇS X Y388a … ve lem yusarrih bi'smi ehad gayra ennehu radiyyullâhi eşâra ilâ harfeyn sadîkayn lâ münâferate beynehümâ ve hümâ el-yâ’ ve' …
EÇS III 154b … ân'ı Mi‘mâr Sinân bu takrîb ile inşâ etmişdir kim inşâallah ilâ mâşâallah inkırâzu'd-deverân bu kubbe-i Selîm Hân mü’ebbed …
EÇS V 33a … dediği ol yarılan yerden şifâ bulup ke'l-evvel olur dediği ilâ mâşallâh bir câmi‘-i mü’ebbed olur dediği ecel-i müsemmâsın …
EÇS IX Y229b–Y230a … b deliğinden aşağı dahi yedi kanâdîl maslûbdur. şeb [u] rûz ilâ mâşâellâh çerâgân olmadadırlar. Bu kanâdîllerin şu‘lesinden …
EÇS IX Y240a … düp gitdiler. Mısır fethine müteveccih oldular. Hamd-i Hudâ ilâ hâze'l-ân bir eyâlet-i vezâretdir.
EÇS III 153a … e yine hûnkârlık etdiniz {ya‘nî kan akıtdınız}" buyurdular. İlâ hâze'l-ân ol nefes rûh bulup Âl-i Osmân'a sultân ve hünkâr …
EÇS VIII 199b … rım şehzâdesi Yanbolı şehrinde rehin durmak üzre sulh oldu. İlâ yevminâ hâz[â] Kırım'ın nısfına Osmânlı ve nısfına hânlar m …