İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

eli

2 biçim birlikte Tüm bağlamlar →
250
geçiş
92,6
milyonda
2
biçim
5
eserde
0
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Bilge Kagan Yazıtı1405,5
Tes Yazıtı16.622,5
Şine Usu Yazıtı21.682,1
Dede Korkut Kitabı4123,3
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi24298,9

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

BK D 0,00
Tes —
ŞU —
DK D 0,45
EÇS D 0,84

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: eli) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
tat174010,919,164,12190,7
berâtlı141410,7610,403,74201,9
sırıklı123410,448,903,46128,9
ayağı1514910,277,093,84119,2
beli111139,967,043,2986,6
kan132689,686,033,5583,8
nobutlu679,5810,182,4580,8
harbeli699,579,812,4575,1
asâlı559,3310,402,2372,1
mızraklı589,319,722,2361,5
kılıçlı5139,289,022,2354,8
kolu61149,086,152,4139,7
bağlu478,999,592,0048,1
misvâklı478,999,592,0048,1
sürmeli4138,968,702,0041,6
dutar5818,956,382,2134,7
tüfengli5828,956,362,2134,5
bağlı51008,876,082,2032,5
dağlı4348,857,311,9933,1
ciğeri4388,837,151,9932,1
vilâyeti191.1788,774,444,1681,2
kanlı51328,745,682,1929,7
nevruz328,6110,981,7343,2
tesbîhli338,6010,401,7343,2
hıştlı348,609,981,7338,8
devey358,599,661,7336,5
kürekli358,599,661,7336,5
muştalı398,578,811,7331,8
atlı73988,474,572,5331,1
ken‘ân41328,425,351,9522,0
köçekleri3468,386,461,7121,1
bâğlı63758,304,432,3425,5
kılıcı3638,296,011,7119,2
muhteşem3858,205,571,7017,4
gâret64778,084,082,3122,8
eğri31168,075,121,6815,6
çifte31348,004,921,6714,7
başı76498,003,862,4624,5
gözü31717,874,561,6613,3
yiğitler31837,834,471,6512,9

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

Örnek bağlamlar

Tümü (250) →
EÇS X Y166a … erinden ileri ibtidâ subaşı ardı sıra iki yüz başı telli ve eli topuzlu asker-i çavuşân, ardı sıra iki yüz gönüllüyân, anda …
EÇS X Y220a … nobut ve belinde akve-i kût(?) ve askerî tâ’ifesinden gayrı eli mızraklı Urbân bulursan katl edüp hıfz [u] hırâset üzre ola …
EÇS V 66a … a yüzü dörd yüz arşın yerin harâb etmişdi. Melek Ahmed Paşa eli vilâyeti üşürüp temelinden bir esâs-ı kavî bırağup mücedded …
EÇS X Y146b Ammâ bu paşaya gelen nâdînin eli altında kâmil üç yüz altmış neferâtları vardır. Her birine …
EÇS I 195a … yince azamet-i Hudâ deryâ-misâl sîne-çâk, pür-silâh bî-bâk, eli muştalı asker-i pâk sadâ-yı Allâh Allâh ile huzûr-ı pâdişâh …
EÇS IV 272b … siz. Görmez misiz kim bana bir hatm bahânesiyle altmış aded eli bâğlı âdem bâğışladı. Görmez misiz, şu meydân hûn-ı insân i …
EÇS IV 380b … maz. Meselâ Kırım'ın Badjak Tatarı ve Şidak Tatarı ve Çoban eli Tatarı ve Arslan eli ve Nevruz eli ve Devey eli ve Ulu Noga …
EÇS IX Y237b–Y238a Menzil-i hân-ı cisr-i Ya‘kûb: Bu nehrin öte cânibi Ken‘ân eli Y 238a ve Sıfed hâkidir. Bu beri cânibi şâm hudûdudur. Mâ …
EÇS VII 136b … , zîr[â] mezkûr Sudağ'ın şarkî ve garbî tarafları cümle Tat eli dağlarıdır, ammâ yine cümle Kefe eyâletidir. Lâkin sarp dağ …
EÇS X Y152b … rd mertebe sâhibi ve iki yüz dahi cebe ve cevşene mustağrak eli kantâr sırıklı küheylân atlar üzre iç ağaları ve elli iç me …