İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

teŋi

26
geçiş
9,6
milyonda
10.512.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
3
eserde
14
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Maitrisimit Nom Bitig (Hami)3138,5
Kutadgu Bilig22299,1
DLT’deki Türkçe parçalar1344,7

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

Mait D 0,49
KB D 0,73
DLT D 0,00

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: teŋi) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
yaŋı36410,099,251,7332,7

Dağılımsal komşular deneysel

Benzer bağlamlarda geçen sözcükler (±3 pencere, PPMI vektörleri, kosinüs). Anlamca değil, kullanımca yakınlık gösterir.

“teŋi” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (26) →
KB 4985 ḳamuġ işke yaŋzaġ teŋi ol yaŋı / ḳamuġ neŋ teŋi birle boldı esen
KB 2817 kerekinde bulsa kişi öz muŋı / yam erse yaŋança bolur ol teŋi
KB 6043 şatu tüşte ‘izz ol aġarı teŋi / birer baġna sayu aġırlıḳ öŋi
KB 6331 üküş bolsa artmaz bu dünya neŋi / neçe me az erse yeter öz teŋi
KB 5288 aya beg ḳatıġlan bu taḳat teŋi / törü ḳıl boḍunḳa tegürgil oŋ
KB 705 teŋi birle tutsa tirilmiş neŋin / yorıḳ tüzse ḳılḳı ḳılınçı yarı …
KB 2991 boşuġ ḳul bile tutsa bolmaz bu tüz / boşuġ boş teŋi tut ḳuluġ ḳulça üz
KB 311 yıparlı biligli teŋi bir yaŋı / tutup kizlese bolmaz özde öŋi
KB 3603 … çig oġlan özlüg et öz meŋzegi / boġuz toḍsa yügrür tiler öz teŋi
KB 413 kerek erke himmet mürüvvet teŋi / yawuz yunçıġ andın yırasa öŋi