İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

basdı*

31 biçim birlikte Tüm bağlamlar →
119
geçiş
44,1
milyonda
31
biçim
6
eserde
0
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Kül Tigin Yazıtı1509,2
Bilge Kagan Yazıtı2811,0
Tunyukuk Yazıtı1820,3
TT I-X1392,5
Dede Korkut Kitabı130,8
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi11346,2

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

KT D 0,00
BK D 0,00
T —
TT D 0,00
DK D 0,00
EÇS D 0,86

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: basdıkda) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
kadem6626912,449,448,11754,4
hâkine64910,198,442,4459,0
arza66410,078,052,4455,6
dem41049,206,771,9829,8
dünyâya3639,087,081,7223,6
sa‘âdetle3848,926,661,7121,9
imâdiyye31498,525,831,7018,4
rûyı65588,184,932,3729,5
bizi54818,094,882,1624,2
hâki67127,894,582,3526,7
geldi56607,724,422,1321,2
bire45837,544,281,9016,2
kâfir46167,484,201,8915,8
birkaç36986,913,611,599,5
diyârı49946,883,511,8212,2
vilâyeti41.1786,663,271,7911,0
islâm31.4265,992,581,445,7
sâ‘atde32.2395,381,931,283,6
gelüp65.0515,251,751,726,2
kerre32.8085,071,601,162,6
deyü66.0075,001,501,584,7
niçe77.0565,001,491,705,5
mehemmed33.0454,961,481,112,3
kadar44.2584,901,411,252,8
âdem33.7174,681,190,971,6
sultân34.1934,511,020,881,2
olup1017.2814,240,711,232,1
bin712.2674,210,691,011,4
andan58.9484,180,660,820,9
içre35.3244,170,680,650,6
hân35.4014,150,650,630,5
yine47.3724,130,620,700,6
hazreti35.9454,020,520,520,3
yüz612.2723,990,470,680,6
u617.4343,49-0,04-0,060,0
paşa39.4783,36-0,16-0,200,0
edüp723.9573,25-0,27-0,550,3
ü311.2953,11-0,41-0,570,3
ammâ415.2293,09-0,43-0,690,4
ile623.7693,04-0,48-0,970,8

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

Örnek bağlamlar

Tümü (119) →
EÇS III 77b Şehzâde Bâyezîd'in diyâr-ı İrân-zemîne kadem basdığı, ba‘dehû ahvâl-i pür-melâlin beyân eder
EÇS IV 388a … [ü] anâ ile (---) (---) nâm mahalde Aşdı beği hâkine kadem basdık. Andan (---) sâ‘atde,
EÇS X Y450b … p derhâl ol hâtûn-ı ehl-i hâl Hazret-i Mûsâ'yı bir taş üzre basdırup mübârek pây-ı sa‘âdetleri taşa te’sîr edüp mezkûr nisâ ol t …
EÇS VII 77a … dan içeri kadem basınca kapu arasında "İslâm diyârına kadem basdım" deyü secde-i şükr-i Yezdân edüp andan vâlî-i vilâyet Küçük …
EÇS X Y450b … Tâ ki vilâyet rey olup suya gark olup yine şiddet-i harâret basdıkda yine yigirmi Q 346b P 340b bin kabza su koyverir.
EÇS II 353b–355b … t Kelâm-ı İzzet ile gelüp dest bûs-edüp vâfir ağlayup "Kişi basdığını boğazlamaz. Beni sütreyle ve ak sakalıma merhamet eyle" dey …
EÇS X Y390a … kûh-ı Bîsütûnları yedi günde tamâm olup İbrîm hâkine kadem basdık. Andan ale's-sabâh yine cenûba kara taşlık içre altı sâ‘at …
EÇS VII 100b … Türkmân müslümânları altında olacakdır. Bu rûy-ı arza kadem basdıkda ol gece niçe kerre yüz bin alâmetler bu dünyâda zâhir ü bâh …
EÇS VI 124a "Bire Seyfî oğlan bire bizi kâfir basdı, bire evden taşra çık" deyince hemân küffâr ardımız önümüz …
EÇS IV 288b … gediğin, sene 1065 Zilka‘desi'nde aşup Acem ülkesine kadem basdık. Andan 3 sâ‘atde,