İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

cah*

31 biçim birlikte Tüm bağlamlar →
101
geçiş
37,4
milyonda
31
biçim
4
eserde
0
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Kur’an Tercümesi Rylands Nüshası252,5
Atebetü’l-Hakâyık41.450,3
Dede Korkut Kitabı261,7
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi9338,0

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

KuT D 0,00
AH D 0,45
DK D 0,00
EÇS D 0,82

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: cahîm) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
zindânı124511,409,803,46142,7
çâhı2426511,078,244,88229,3
nârı109610,708,443,1598,3
sa‘îr3109,799,971,7336,5
sicni3169,719,291,7333,3
zeyneb3219,658,901,7331,5
dârı197099,596,484,31134,1
câhı3279,588,541,7329,9
sakar3319,548,341,7329,0
azâbı3469,397,771,7226,5
binti4999,367,081,9931,5
gayyâ3599,267,411,7225,0
derki3769,127,041,7223,5
gârı41758,896,251,9726,9
hûb31148,846,461,7121,0
nişân85068,755,722,7748,0
ka‘rı31328,726,251,7120,1
biliglig32548,115,301,6916,2
verir78067,984,862,5533,7
ismi44457,914,911,9319,5
yerleri34957,374,341,6512,4
er36976,943,851,6110,4
şeb37026,943,841,6110,4
gûyâ41.7896,122,901,739,2
bunlar31.5195,922,721,476,2
küffâr31.6035,852,641,456,0
gibi64.6055,382,121,898,4
zîrâ43.5895,151,901,464,7
oldu33.3614,831,581,152,6
olur56.0124,741,471,433,8
var67.6464,671,391,514,2
içre45.3244,591,331,202,6
içinde34.2734,491,230,991,7
her35.9674,020,750,700,7
olup817.2813,910,631,001,3
ü511.2953,850,560,720,7
vardır38.5683,500,230,250,1
andan38.9483,440,160,190,0
bin412.2673,410,120,160,0
yüz412.2723,410,120,160,0

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

Örnek bağlamlar

Tümü (101) →
EÇS V 102b … lup anlardan az kimesne halâs oldu. Eğer bu Okna mağârâları cahîmin mâ-vaka‘ı üzre tahrîr eylesek gûyâ çâh-ı gayyâ-yı ve derk-i …
EÇS IV 394a Ve cahîm-i Sakar'da ismi Ellez'dir. Ellez îne denmeye. Zâl-i nuhaz ile …
KuT T. 28/60b3 199 Tutġıl keçürmekni fermanlaġıl eḍgülükin yüz ewürġil cahillerdin / biligsizlerdin
EÇS X Y391b … îf yazı olur. Ammâ bu İbrîm hilkatinden beri şiddet-i hâr-ı cahîmdir. Anıniçün sâhib-i cürm âdemleri bu İbrîm'e sürerler.
EÇS X Y428b Vâdî-i Nâr-ı Cahîm
EÇS IX Y60b Ve bunda olan mûğpîçe tıfl-ı nâ-resîde ve nâr-ı cahîme nâ-müstahak geysûdâr kâkül-i perîşân âşık-perest dilberân k …
EÇS I 20b … pelîd-i nâ-pâki esîr olup sekiz bin küffâr dahi cânın dâr-ı cahîme salup cümle guzât mansûr [u] muzaffer ve şâd [u] handân azm …
EÇS I 196b … bir şîşehâne içinde şîşe yaparak geçüp giderler. Ammâ nâr-ı cahîmden bir şerer görmek isteyen cân, şîşehâneleri görüp andan ibre …
EÇS X Y446b–Y447a Ve mine'l-acâyib-i garîbe: Ol gâr-ı cahîm içre niçe bin yıllık ketân tohmu yığılmışdır kim dağlar gib …
EÇS IX Y351b … Hamza ve Ebû Seleme bin Abdullâhi'l-Mahzûmî ve Abdullâh bin Cahş el-Esedî, bunlar cümle Hazret ile Halîme Hâtûn'dan süd emüp …