İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

dinler*

21
geçiş
7,8
milyonda
7
biçim
2
eserde
0
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Kur’an Tercümesi Rylands Nüshası252,5
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi197,8

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

KuT D 0,33
EÇS D 0,82

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: dinler) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
da‘vâları41611,7911,972,0059,6
düşen32910,9410,701,7338,9
sözün34610,5210,031,7336,0
anlar31.3986,115,111,6815,5
ve6147.9190,41-0,62-1,311,3

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

Örnek bağlamlar

Tümü (21) →
EÇS II 300b–301a … ] huşû‘ ile sâmi‘înden olup âh [u] enîn-i ciğer-sûz çekerek dinlerler. Tâ ki "Mazlûm Hazret-i İmâm Hüseyn'i Şibr-i zâlîm [u] la‘î …
EÇS III 168b … u hakîrin ders-i şerîfin Kur’ân-ı azîmden ve Monla Câmî'den dinlerdi.
EÇS V 107b … tâbi‘lerdir kim ol vilâyetlerde düşen da‘vâları baş vornik dinler.
EÇS X Y113b–Y114a Sözün dinler me’âl anlar Y 114a eder bir himmet-i a‘lâ
EÇS I 69b "Evliyâ'nın zengûle makâmın kankınız dinler?" dedi.
EÇS I 69b "Hünkârım anlar uşşâk makâmın dinlerler. Ammâ Yûsuf Hân kulunun mîrzâyârı makâmı ısfehânîdir, büzür …
EÇS VIII 299b … sağ tarafında pinhân olup cemî‘i eylediğimiz musâhabetleri dinlerler imiş.
EÇS IX Y60b–Y61a … kadar harâbâbâd görmedim. Kefere ve fecere-i müşrikîn bâtıl dinleri Y 61a üzre cân verüp kenîselerin ma‘mûr ederler. Ve mâlın …
EÇS I 169b … üp pasdırma emîni bâcın alur ve başka basdırma nâ’ibi da‘vâ dinler, kırk gün azîm bâzâr-ı sevr durur.
EÇS VII 102b … mle vilâyetin nısfı anın hükmündedir kim düşen da‘vâları ol dinler.