İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

etüz

7
geçiş
2,6
milyonda
27.722.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
3
eserde
5
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Saddharmapuṇḍarīka Sūtra42.247,2
Maitrisimit Nom Bitig (Hami)146,2
TT I-X2784,9

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

KİP D 0,59
Mait D 0,00
TT D 0,33

Aynı sözcüğün çeviriyazı harfleri (ḳ/k, ġ/g, ḍ/d, ė/e, ŋ/n…) bakımından farklı yazılan biçimleri ve hangi eserde kullanıldıkları. Farkların önemli bir bölümü edisyonların çeviriyazı geleneğinden kaynaklanır; bir kısmı ise gerçek ses gelişimini yansıtır. Eş yazımlı farklı sözcükler de listeye girebilir.

BiçimKİPMaitTTToplam
etüz4127
et’üz··22

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: etüz) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

Bu pencerede en az 3 kez birlikte geçen sözcük yok.

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

“etüz” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (7) →
KİP 1–4 … . . namo drm . . namo saŋ (ḳuanşi i) m pusar alḳudın sıŋar etüz körkin (körtgürü) p tınlıġlarḳa asıġ tusu ḳılmaḳı bėş otuzu …
TT II Y 36 .16. -206–209 igit -mekde ıçansar etüz ertigei [.] ig aġrıġ -ta yek içkek tarınsar öŋregen aç / . …
KİP 141–144 … ınlıġlar erser ḳuanşi im pusar ol tınlıġlarḳa alḳuḳa yaraşı etüz körkin körtgürü nomlayur ḳutġarur ..
Mait inçe kaltı köz kulġaḳ burun til et- -(üz) (köŋül) (ol) köŋül bilig ... körmezi / / - ...
TT II Y 36.17.-107 etüz 15. T II Y 36.5. iki ḳırḳ / törügei [.] üntedeçi til aġız …
KİP 150 adruḳ adruḳ etüz körtgürüp bu sav atlıġ yėr suvda yorıyur tınlıġlarıġ ḳutġar …
KİP 187–188 ontun sıŋar etüz körtgürür ol