İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

ewi

11
geçiş
4,1
milyonda
20.393.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
2
eserde
8
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Kutadgu Bilig10135,9
DLT’deki Türkçe parçalar1344,7

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

KB D 0,48
DLT D 0,00

Aynı sözcüğün çeviriyazı harfleri (ḳ/k, ġ/g, ḍ/d, ė/e, ŋ/n…) bakımından farklı yazılan biçimleri ve hangi eserde kullanıldıkları. Farkların önemli bir bölümü edisyonların çeviriyazı geleneğinden kaynaklanır; bir kısmı ise gerçek ses gelişimini yansıtır. Eş yazımlı farklı sözcükler de listeye girebilir.

BiçimKuTKBDLTEÇSToplam
evi···2626
ewi·101·11
ėwi2···2

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: ewi) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

Bu pencerede en az 3 kez birlikte geçen sözcük yok.

Dağılımsal komşular deneysel

Benzer bağlamlarda geçen sözcükler (±3 pencere, PPMI vektörleri, kosinüs). Anlamca değil, kullanımca yakınlık gösterir.

“ewi” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (11) →
KB 743 bu ay ornı boldı ewi münḳalib / orunsuz bolur münḳalib neŋ ḳılıp
KB 834 bu kün burcı arslan bu burc tepremez / ewi tepremezi üçün artamaz
KB 4512 ḳalı toġsa yigrek aŋa yir ḳoyı / ewi bolsa ḳoşnı ölügler toyı
KB 744 bu ay burcı sertan bu ew ewrilür / ewi ewrilür hem özi çewrilür
KB 4246 bu begler ewi atı ḳarşı turur / bu ḳarşı içindeki ḳarşı turur
KB 1524 et öznüŋ ewi ol beḍizlig ewiŋ / süzük can ewi ol beḍiz teg teniŋ
KB 759 şükür ḳılsa ni’met biri on bolur / biri on bolup kör ewi neŋ tolur
KB 948 tapınma tapınsa aḳı tapġı ḳıl / aḳı ewi altun kümüş ḳapġı bil
KB 6155 ḳayu taġda yügrür üŋürde ewi / yimi ot köki içgü yaġmur suwı
DLT I, 377 Kim ayıp iştür ḳulaḳ / Ay ewi artuç butaḳ