İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

ikisi

269
geçiş
99,7
milyonda
1.194.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
4
eserde
7
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Abhidharma (Shogaito)125,2
Kutadgu Bilig113,6
Dede Korkut Kitabı6185,0
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi261106,6

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

Abh D 0,00
KB D 0,00
DK D 0,49
EÇS D 0,89

Aynı sözcüğün çeviriyazı harfleri (ḳ/k, ġ/g, ḍ/d, ė/e, ŋ/n…) bakımından farklı yazılan biçimleri ve hangi eserde kullanıldıkları. Farkların önemli bir bölümü edisyonların çeviriyazı geleneğinden kaynaklanır; bir kısmı ise gerçek ses gelişimini yansıtır. Eş yazımlı farklı sözcükler de listeye girebilir.

BiçimMaitAbhKBDKEÇSToplam
ikisi·116261269
ıḳisi1····1

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: ikisi) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
de4689610,346,016,68295,9
mihrâbdır134669,185,133,5067,6
karışup5369,077,442,2242,4
medfûnlardır82389,015,402,7644,5
birbirine61768,795,422,3933,6
kubbede51058,785,902,2031,3
cum‘adır4318,777,341,9933,3
üçü51138,745,792,2030,6
mürd62468,584,932,3729,6
nâzırdır63118,414,602,3526,9
mahalledir41328,355,251,9521,4
beşi3388,326,631,7121,9
mahlût96838,284,052,8233,7
tâbi‘dir3628,215,921,7018,9
munsabb3828,135,521,6917,2
birbirleriyle31078,035,141,6815,6
mâbeyni31407,914,751,6714,0
dörd172.0617,903,373,7248,9
hammâmdır31637,834,531,6613,1
kapulardır31637,834,531,6613,1
bunların66037,823,642,2519,3
salâtı31907,744,311,6412,3
müslim32017,714,231,6411,9
yerden55467,653,522,0415,3
baba67107,653,412,2217,5
âsumâna32487,573,921,6210,7
yan32677,523,821,6110,3
cum‘a32807,483,751,6010,1
kefere56867,423,191,9913,3
biri162.8197,412,833,4435,5
nehri274.9857,402,764,4357,8
birbirlerine33657,283,371,568,6
dağlarından33857,233,291,558,3
câmi‘dir34147,173,181,547,9
evci34837,032,961,517,1
düşüp35156,972,871,496,8
kalup49306,772,431,637,0
hân’ın36536,742,531,435,6
ân36536,742,531,435,6
bâbı49786,722,361,616,7

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

“ikisi” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (269) →
EÇS X Y295b–Y296a Ve beş mahalle ve kırk mihrâbdır, ammâ ikisi cum‘adır. Cümleden kadîm câmi‘ Merhûm halîfe câmi‘idir, Bağ …
EÇS V 56a–56b … lodos cânibi Karadeniz'dir ve poyraz cânibi Özü suyudur. Bu ikisi mâbeyninde kıl gibi bir incecik kumsal on iki sâ‘at uzun di …
EÇS V 152b … in mâbeyne-hümâları iki bin adım birbirinden ba‘îddir, ammâ ikisi de nehr-i Virbaz'ın aşağı akdığının sol tarafında kârgîr bi …
EÇS VI 125b … e mukaddemâ ceng etdiğimiz mahalde firâr eden kölelerimizin ikisi dahi atları ve bisâtlarıyla münhezim olan Gürcî Mehemmed Pa …
EÇS VII 40a … gâlib olmuşdur, zîrâ bu arbedede yedi kralın beşi mürd olup ikisi firâr edüp yedi kral cünûd-ı cünübünden azacık küffâr rehâ …
EÇS X Y250a–Y250b … olup bî-zebân uryân u giryân Y 250b mecâzibûndan olup on ikisi dahi Mısır'ın kömistânında ve harâbistânında serserî gezerl …
EÇS IX Y50a–Y50b … lup bir düşmandan yüz çevirmemişlerdir. Kerrâtile bu Rûm'un ikisi üçü bir olup Malta firkatelerin kerrât ile basup söndürmüşl …
EÇS III 131b Ve cümle yedi {aded} ma‘bedhâne-i kadîmlerdir. Ancak ikisi salât-ı cum‘a edâ olunacak ibâdetgâhdır.
EÇS X Y450b … dan mukaddem Abdullâh Efendi bin Mahmûd kadı[-i] Mısır olup ikisi bir senede mansûb u ma‘zûl oldular.}
EÇS VI 28a Ve cümle yetmiş aded düyûrları var, ammâ yigirmi ikisi manastır-ı mansabıklardır kim her biri birer kralın ve biro …