İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

kelgü

10
geçiş
3,7
milyonda
21.806.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
3
eserde
6
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Kur’an Tercümesi Rylands Nüshası378,8
Kutadgu Bilig681,6
Atebetü’l-Hakâyık1362,6

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

KuT D 0,29
KB D 0,56
AH D 0,00

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: kelgü) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
kün45317,927,991,9936,6

Dağılımsal komşular deneysel

Benzer bağlamlarda geçen sözcükler (±3 pencere, PPMI vektörleri, kosinüs). Anlamca değil, kullanımca yakınlık gösterir.

“kelgü” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (10) →
KB 4925 ḳara tün içinde turur kelgü iş / yarutur yaruḳ kün aya eḍgü iş
KB 1502 saŋa ma siziksiz bu öḍ kelgü ol / usal bolma aḫır özüŋ ölgü ol
KuT T. 31/40a1–2 15 bütünlükin ḳıyamet kelgü ėrür tiledim kim yaşurayın yanut bėrilgü üçün ḳamuġ et-öz o …
KB 4950 bu ança iş ermez aġır kelgü teg / bu iştin beliŋlep yıraḳ tezgü teg
KB 510 yana uḳturayın iligke bu söz / ḳayu kün körüŋü ḳaçan kelgü öz
KuT T. 37/48a2 … boldı köni turdı öz butası üze ḫoş kelir tarıġçılarḳa öwke kelgü üçün olar birle kafirlerḳa vaʿde ḳıldı taŋrı anlarḳa kim ta …
AH 229–232 … ġ ‘ayb kirini yuyur aḳı bol saŋa söz sökünç kelmesün sökünç kelgü yolnı aḳılıḳ tıyur
KuT T. 31/34b1–2 … Yoḳ ol ḳamuġ kim kökler içindeki hem yerler içindeki meger kelgü taŋrıḳa ḳul bolup
KB 6112 özüŋ köçgü atıŋ seniŋ köçkün ol / köçütçi ölüm kelgü aḫır kün ol
KB 6294 tözüke turur bu ölüm kelgü kün / ol öldi sen emdi ölümke anun