İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

tişiler

19
geçiş
7,0
milyonda
13.508.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
2
eserde
3
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Kur’an Tercümesi Rylands Nüshası17446,3
Kutadgu Bilig227,2

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

KuT D 0,50
KB D 0,33

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: tişiler) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
erenler135212,5512,123,60197,1
ferclerini3212,1914,701,7358,8
ruze3412,0613,701,7354,3
küḍezgen3611,9413,121,7350,4
tutġan3611,9413,121,7350,4
sadaḳa3811,8312,701,7348,2
ḳoḍı33210,9110,701,7338,9
tilese42129,158,391,9938,7
meger32908,317,521,7225,4
baş36967,106,261,7120,2

Dağılımsal komşular deneysel

Benzer bağlamlarda geçen sözcükler (±3 pencere, PPMI vektörleri, kosinüs). Anlamca değil, kullanımca yakınlık gösterir.

“tişiler” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (19) →
KB 4525 tümen miŋ külüg çawlıġ ersiglerig / tişiler anı yirke kömdi tirig
KuT T. 36/33b1 … ke tilese erkekler. / 50 azu cüft ḳılur olarḳa erkekler hem tişiler ḳılur kimni tilese ḳısır ol bilgen küçlüg uġan turur
KuT T. 33/3b3 … enler sadaḳa bergen tişiler ruze tutġan erenler ruze tutġan tişiler ferclerini küḍezgen erenler ferclerini küḍezgen tişiler yad …
KuT T. 26/80a2–3 117 ündemezler anda aḍın meger tişiler ündemezler meger yekni..
KuT T. 33/3b3 … er kirtgünmiş ḳunçuylar aḍaḳın turġan erenler aḍaḳın turġan tişiler köni sözlegli erenler köni sözlegli ḳunçuylar sergen erenle …
KuT T. 34/40a3 150 azu törüttimiz mü feriştelerni tişiler olar tanuḳlar mu ermiş
KuT T. 33/3b3 … legli erenler köni sözlegli ḳunçuylar sergen erenler sergen tişiler baş ḳoḍı erenler baş ḳoḍı tişiler sadaḳa bėrgen erenler sad …
KuT 24 alıŋ azad tişiler uraġutlardın meger ol kim erklendi eligleriŋiz taŋrınıŋ bit …
KuT T. 26/4a1 … keldürseler bir yawuz iş anlar üze ol kim anıŋ yarımı azad tişiler üze ḳındın ol aŋar ol kim ḳorḳsa yazuḳdın sizdin eger serse …
KuT T. 27/15a1 … i çehar-daŋ andın kim ḳoḍtı. eger bolsalar ḳadaşlar erenler tişiler erkekke iki tişi iki meŋizlig. belgürtür taŋrı sizke kim ḳı …