Veriyi tablo olarak gör
| Eser | Geçiş | Milyonda |
|---|---|---|
| Kutadgu Bilig | 83 | 1.128,2 |
| Atebetü’l-Hakâyık | 2 | 725,2 |
| Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi | 73 | 29,8 |
Metin içindeki dağılım
Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).
Yazım değişkeleri
Tarihsel ses ve yazım denklikleri →Aynı sözcüğün çeviriyazı harfleri (ḳ/k, ġ/g, ḍ/d, ė/e, ŋ/n…) bakımından farklı yazılan biçimleri ve hangi eserde kullanıldıkları. Farkların önemli bir bölümü edisyonların çeviriyazı geleneğinden kaynaklanır; bir kısmı ise gerçek ses gelişimini yansıtır. Eş yazımlı farklı sözcükler de listeye girebilir.
Eserlere göre kullanım
Tüm anlam ayrışmaları →Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: tise) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.
Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.
Eşdizimlilik
Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.
| Eşdizim | Birlikte | Toplam | Konum | logDice | MI | t | G² |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| bolayın | 11 | 27 | 10,93 | 9,76 | 3,31 | 132,3 | |
| tutayın | 6 | 18 | 10,13 | 9,47 | 2,45 | 69,1 | |
| bulayın | 5 | 6 | 9,96 | 10,80 | 2,23 | 71,3 | |
| bileyin | 5 | 15 | 9,89 | 9,47 | 2,23 | 57,6 | |
| ḳılayın | 5 | 23 | 9,82 | 8,86 | 2,23 | 52,6 | |
| ḳatıġlan | 5 | 37 | 9,71 | 8,17 | 2,23 | 47,4 | |
| özün | 5 | 60 | 9,55 | 7,47 | 2,22 | 42,3 | |
| bolmaġay | 4 | 17 | 9,55 | 8,97 | 2,00 | 42,8 | |
| belgülüg | 8 | 201 | 9,51 | 6,41 | 2,80 | 55,6 | |
| ajunuġ | 4 | 28 | 9,46 | 8,25 | 1,99 | 38,4 | |
| kişig | 5 | 110 | 9,26 | 6,60 | 2,21 | 36,1 | |
| sewmezin | 3 | 3 | 9,25 | 11,06 | 1,73 | 46,0 | |
| kenârından | 4 | 58 | 9,25 | 7,20 | 1,99 | 32,3 | |
| uḳulġay | 3 | 4 | 9,25 | 10,64 | 1,73 | 41,5 | |
| kenârına | 6 | 173 | 9,21 | 6,21 | 2,42 | 40,0 | |
| aḳı | 4 | 67 | 9,19 | 6,99 | 1,98 | 31,1 | |
| sewer | 3 | 27 | 9,05 | 7,89 | 1,72 | 27,2 | |
| usa | 3 | 29 | 9,04 | 7,79 | 1,72 | 26,7 | |
| bol | 4 | 109 | 8,94 | 6,29 | 1,97 | 27,1 | |
| turla | 3 | 77 | 8,71 | 6,38 | 1,71 | 20,7 | |
| nehri | 64 | 4.985 | 8,67 | 4,78 | 7,71 | 304,3 | |
| kenârında | 18 | 1.347 | 8,61 | 4,83 | 4,09 | 86,4 | |
| tut | 4 | 240 | 8,36 | 5,15 | 1,94 | 20,9 | |
| bay | 5 | 341 | 8,36 | 4,97 | 2,16 | 24,8 | |
| il | 3 | 150 | 8,32 | 5,42 | 1,69 | 16,7 | |
| et | 3 | 192 | 8,13 | 5,06 | 1,68 | 15,3 | |
| eḍgü | 7 | 687 | 8,08 | 4,44 | 2,52 | 29,9 | |
| tuna’ya | 3 | 231 | 7,98 | 4,79 | 1,67 | 14,2 | |
| beg | 3 | 251 | 7,91 | 4,67 | 1,66 | 13,7 | |
| erdel | 4 | 398 | 7,88 | 4,42 | 1,91 | 16,9 | |
| ihâta | 3 | 262 | 7,87 | 4,61 | 1,66 | 13,5 | |
| iş | 4 | 586 | 7,46 | 3,87 | 1,86 | 14,0 | |
| üküş | 3 | 422 | 7,41 | 3,92 | 1,62 | 10,7 | |
| köŋül | 3 | 434 | 7,38 | 3,88 | 1,61 | 10,6 | |
| söz | 3 | 518 | 7,18 | 3,63 | 1,59 | 9,6 | |
| er | 3 | 697 | 6,85 | 3,20 | 1,54 | 8,0 | |
| giderken | 3 | 749 | 6,76 | 3,10 | 1,53 | 7,6 | |
| kûhı | 3 | 1.003 | 6,40 | 2,67 | 1,46 | 6,1 | |
| kal‘ası | 7 | 2.684 | 6,33 | 2,48 | 2,17 | 12,6 | |
| cereyân | 3 | 1.356 | 6,02 | 2,24 | 1,37 | 4,6 |
Hemen solunda
Hemen sağında
Biçim ailesi
tise* ile tüm bağlamlar →“tise” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.
Örnek bağlamlar
Tümü (158) →| EÇS VII 81a | … zîrâ bu kal‘anın cânib-i erba‘asının etrâfı handakın nehr-i | Tise | dolaşup kâfirden kalan kal‘ası hâlâ iç kal‘adır. Ve taşra k … |
| KB 4559 | erejlig bolayın | tise | sen özün / usallıḳnı koḍġıl ay ḳılḳı tüzün |
| EÇS VII 80b | Kal‘ası nehr-i | Tise | kenârında bir küçücük çâr-kûşe palankadır, ammâ iç kal‘ası … |
| EÇS VII 40a | … eydânıdır kim hadd ü nihâyeti tâ Kaşa sahrâlarına ve nehr-i | Tise | kenârlarına varır. Bir tarafı tâ Orta Macar'da Ma‘den sahrâ … |
| KB 4409 | çıġay bolmayın bay bolayın | tise | / zina ḳılma hergiz ḳatıġlan usa |
| EÇS III 143a | … mân kal‘ası kurbunda Bahr-i siyâha munsab olur. Ammâ nehr-i | Tise | yine kûh-ı Samur'dan çıkup Erdel diyârının Husvar kal‘ası v … |
| EÇS VI 11b | … de re‘âyâsı ve askeri cümle Nemse imiş, ammâ kal‘ası nehr-i | Tise | kenârında Tokay yaylağıyla evce berâber kûh-ı bülendin dibi … |
| EÇS VII 82a | … le tarafına sahrâlarla ve ma‘mûr kurâlar içre kâhîce nehr-i | Tise | kenârınca 8 sâ‘atde gidüp, |
| EÇS VII 80a | Eşkâl-i kal‘ası: Nehr-i azîm | Tise | nehr-i ümmü'l-nehr Tuna'ya mahlût olduğu bir çemenzâr düz b … |
| EÇS VI 12b | … i âlîde iskemleler üzre oturup cümle Tise sahrâsı ve nehr-i | Tise | yalıları ve cümle kurâ vü kasabâtlar sahîfe-i Minor Coğraf … |