İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

vefa

olası alıntı: Arapça–Farsça Tüm bağlamlar →
34
geçiş
12,6
milyonda
8.470.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
3
eserde
10
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Kur’an Tercümesi Rylands Nüshası126,3
Kutadgu Bilig32435,0
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi10,4

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

KuT D 0,00
KB D 0,80
EÇS D 0,00

Aynı sözcüğün çeviriyazı harfleri (ḳ/k, ġ/g, ḍ/d, ė/e, ŋ/n…) bakımından farklı yazılan biçimleri ve hangi eserde kullanıldıkları. Farkların önemli bir bölümü edisyonların çeviriyazı geleneğinden kaynaklanır; bir kısmı ise gerçek ses gelişimini yansıtır. Eş yazımlı farklı sözcükler de listeye girebilir.

BiçimKuTKBAHEÇSToplam
vefâ···121121
vefa132·134
vėfa··2·2

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: vefa) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
cefa73311,7411,042,6494,9
ḳılġa33010,589,951,7335,7
kişilik35010,199,221,7332,6
ḳılġu35810,069,001,7331,6
ḳılsa51949,498,002,2345,7
ḳıl31928,767,281,7224,4
dünya42958,647,071,9931,4
kişi39926,584,911,6714,6

Dağılımsal komşular deneysel

Benzer bağlamlarda geçen sözcükler (±3 pencere, PPMI vektörleri, kosinüs). Anlamca değil, kullanımca yakınlık gösterir.

“vefa” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (34) →
KB 6570 ḳalı bulmasa men vefa birle yalŋuḳ / keyik taḳı birle tiriglik ḳılayı
KB 3390 bu yaŋlıġ ‘iyaldın ḳaçar bar vefa / ḳılıḳı yawuz ol ḳılınçı cefa
KB 6362 vefa kimke ḳıldıŋ cefaḳa anun / cefaçı cefasın tegürgey künün
KB 4137 ḳalı yawġu teŋsiz bolur erse sen / vefa ḳıl neçe küç bulur erse sen
KB 1441 vefa ḳılġu ermez bu dünya bilin / keçer dünyada öz azuḳuŋ alın
KB 4273 yime tutma borçı kişig sen adaş / vefa ḳılmaġay ol köŋül ḳılġa baş
KB 5160 olarḳa cefa ḳıldı dünya titip / sanamu vefa ḳılġa ḳılḳın itip
KB 2042 kişi yalġanında tileme vefa / bu bir söz sınanmış üküş yılḳı ol
KB 1691 vefaḳa vefa ol kişilik haḳı / vefa ḳıl kişi bol atıŋnı beḍüt
EÇS IX Y247b Çârsû-yı hüsnü seyr edem serâser hâcem / Bir vefa bâzârı yokdur hep cefâ bâzârıdır