İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

yusuf

olası alıntı: Arapça–Farsça Tüm bağlamlar →
12
geçiş
4,4
milyonda
19.076.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
3
eserde
2
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Kur’an Tercümesi Rylands Nüshası6157,5
Kutadgu Bilig227,2
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi41,6

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

KuT D 0,17
KB D 0,00
EÇS D 0,45

Aynı sözcüğün çeviriyazı harfleri (ḳ/k, ġ/g, ḍ/d, ė/e, ŋ/n…) bakımından farklı yazılan biçimleri ve hangi eserde kullanıldıkları. Farkların önemli bir bölümü edisyonların çeviriyazı geleneğinden kaynaklanır; bir kısmı ise gerçek ses gelişimini yansıtır. Eş yazımlı farklı sözcükler de listeye girebilir.

BiçimKuTKBEÇSToplam
yûsuf··660660
yusuf62412

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: yusuf) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

Bu pencerede en az 3 kez birlikte geçen sözcük yok.

Dağılımsal komşular deneysel

Benzer bağlamlarda geçen sözcükler (±3 pencere, PPMI vektörleri, kosinüs). Anlamca değil, kullanımca yakınlık gösterir.

“yusuf” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (12) →
EÇS II 272b–273a … mezbûrun (---) günü Serdâr-ı mu‘azzam, Musâhib-i Şehriyârî Yusuf Paşa-yı Hırvâdî cümle kal‘ada kalan vüzerâ ve a‘yân-ı kibâr …
EÇS VII 41a … kîli olup Eğreli Behlülzâde Çelebi kadı vekîli olup dizdârı Yusuf Ağa oldu. Ve cemî‘i kenîselerin çirk-i şirkden tathîr edüp …
KuT T. 30/9a1 90 aydılar: sen mü sen yusuf aydı: men yusuf men ve bu meniŋ ḳarındaşım ol çın-oḳ sipas …
KB 6605 III. KİTAB İḌİSİ YUSUF ULUĠ ḪACİB ÖZİŊE PEND BİRÜR / / bilig bil özüŋke orun ḳıl …
KuT T. 30/6a2–3 84 yüz ewürdi olardın aydı: ey ökünç yusuf üze. ürgerdi anıŋ iki közi ḳaḍġudın ol öwke siŋürgen ol
KB 6627 ay yusuf kerek sözni sözle köni / kereksiz sözüg kizle ḳılġa ḳora
EÇS VIII 348a Kad benâ haze'l-câmi‘ fî sebîlillâhi Yusuf bin Kılıç Arslân fî sene tis‘în ve tis‘a mi’e
KuT T. 30/8b2–3 89 aydı: nek bilür mü siz nė ḳıldıŋız yusuf birle hem inisiŋe ançada sizler biligsiz erdiŋizler
KuT T. 30/9a1 90 aydılar: sen mü sen yusuf aydı: men yusuf men ve bu meniŋ ḳarındaşım ol çın-oḳ sipas urdı taŋrı biziŋ …
KuT T. 30/3a3 … ziŋ üze üstüvarlıḳ taŋrıdın anda aşnu ol kim teŋde keçtiŋiz yusuf işi içinde tepremez men bu yerdin destur bėrginçeke tegi ma …