Tanım
- Yiğit, cesur, mert; çoğu kez “kür ersig” ve hitapta “ay ersig”: “kür ersig yüreklig meŋesi tolu” cesur, yiğit, yürekli, alnı açık; “ḳılıç alsa ersig eren işlese” yiğit kişi kılıç alıp çalışsa; “mini yalŋuz ıḍma ay ersig toŋa” ey yiğit kahraman, beni yalnız bırakma; “ozunçı başın kes ay ersig aḳı” ey yiğit cömert, zorbanın başını kes; “‘ali törtilençi ol ersig toŋa” dördüncüsü o yiğit kahraman Ali’dir. Tanıklar: KB5AH
Derlemdeki bağlamlara bakılarak yazılmış özgün tanım (yazar: Claude (yapay zekâ)); güven: yüksek. Editör denetimi bekliyor.
Madde başı ve biçimler
Madde başı (sözcük başı): ersig — yalın hâliyle 45 kez
Çekimli biçimler (2):
Bağlamlar
Bütün geçişler (47) →KB Kutadgu Bilig
47 geçiş · bu eserdeki bağlamlar| KB 57 | ‘ali erdi munda basaḳı talu / kür | ersig | yüreklig meŋesi tolu |
| KB 196 | negülük tise sen ayayın saŋa / eşitgil sözümni ay | ersig | toŋa |
| KB 279 | ne öḍrüm ne köḍrüm ne | ersig | eren / ajunda tetig er yidi bu cihan |
| KB 505 | iligke yaḳın has ḫacib erdi bir / ayı | ersig | ilig bile sözke sır |
| KB 573 | yorı bar olaġıl anı sen maŋa / tapuġḳa köründür ay | ersig | toŋa |
| KB 1360 | ay ilig munu men baġırsaḳ saŋa / sözüm işke tutġıl ay | ersig | toŋa |
| KB 1908 | oŋayın ilig tuttı tersi maŋa / kemişmegil emdi ay | ersig | toŋa |
| KB 2281 | aŋar tirlür ötrü kör | ersig | eren / sewüg can yuluġlap yatur taġ ḳayan |
| KB 2298 | kür | ersig | kerek bolsa ḳaşıġ yülüg / yaḍılsa atı bolsa çawluġ külüg |
| KB 2371 | yaġıçı örüŋ ḳıġıl | ersiglerig | / yaġıḳa alın ḳıl kötürsü çerig |
| KB 2389 | yaġı sançmış | ersigi | eren bulnuḳup / yana ewre sançtı yaġısın utup |
| KB 2458 | yüzi körki körklüg kerek hem yülüg / toġan | ersig | ünlüg sözi belgülüg |
| KB 2618 | tükel bay bolayın tise belgülüg / köŋül baylıḳı ḳol ay | ersig | külüg |
| KB 2664 | özi | ersig | erse beḍük himmeti / bu iki bile ol kişi ḳıymeti |
| KB 2705 | üçünçi kür | ersig | er ol toŋ yürek / yaġıḳa börike bu ersig kerek |
| KB 2705 | üçünçi kür ersig er ol toŋ yürek / yaġıḳa börike bu | ersig | kerek |
| KB 2708 | ḳılıç alsa | ersig | eren işlese / yaġı boynı yençse üze iglese |
| KB 2796 | iḍi yaḳşı aymış biliglig sözüg / ay | ersig | küḍezgil köŋülüg közüg |
| KB 2899 | köni bol sen iş ḳıl ay | ersig | begim / könilikte taştın yoḳ ermiş yigim |
| KB 2939 | neçe me bu aşçı iḍişçi saŋa / bütün erse artuḳ ay | ersig | toŋa |
| KB 3007 | yumıtsa ḳayu begke | ersig | eren / ajunḳa bu beg boldı sahib ḳıran |
| KB 3074 | muŋar meŋzetü aydı kökçin saŋa / bu söz yaḳşı tıŋla ay | ersig | toŋa |
| KB 3167 | muŋar meŋzer emdi bu söz belgülüg / eşitgil munı sen ay | ersig | külüg |
| KB 3408 | kişike tusulmaz kişi ol ölüg / tusulġıl ölüg bolma | ersig | külüg |
| KB 3470 | oḳıtçı mini ıḍtı emdi saŋa / mini yalŋuz ıḍma ay | ersig | toŋa |
| KB 3680 | ḳalı tutmasa sen bu aymışlarım / cevab ḳıl yanayın ay | ersig | erim |
| KB 3685 | baḳa kördüm emdi bu işte maŋa / salahı körünmez ay | ersig | toŋa |
| KB 3746 | ḳamuġ eḍgü isiz çıġay baylıḳım / bayattın körür men ay | ersig | aḳım |
| KB 3832 | yana aydı oḍġurmış emdi yorı / yana ewre kelme ay | ersig | urı |
| KB 4046 | atım | ersig | erse bolur oḳ yaçı / köni erse ḳılḳı bolur tamġaçı |
| KB 4126 | ḳaçan söz sorar erse begler saŋa / uzatma sözüŋni ay | ersig | toŋa |
| KB 4138 | apaŋ tegse emdi sü erki saŋa / aḳı bol oḍuġ tur ay | ersig | toŋa |
| KB 4213 | ozundın ḳopar ol ajun bulġaḳı / ozunçı başın kes ay | ersig | aḳı |
| KB 4363 | ḳalı asġı tegsün tise sen saŋa / yime eḍgü tutġıl ay | ersig | toŋa |
| KB 4503 | munı teg bulur erse sen bir tişi / ḳatıġlan yawa ıḍma | ersig | kişi |
| KB 4540 | elig tarlıḳı tegse emdi saŋa / kişike muŋaḍma ay | ersig | toŋa |
| KB 4701 | bu munça isinmek azu tumlımaḳ / tilek iki boldı ay | ersig | çomaḳ |
| KB 5373 | ḳayada yorıġlı bu ımġa teke / ḳutulmaz seniŋdin ay | ersig | böke |
| KB 5428 | neçe artsa dünya baş aġrıġları / takı artuḳ artar ay | ersig | urı |
| KB 6194 | kimi ḳoḍtı erse ay | ersig | urı / kerek bolsun ıt kerek kök böri |
Aynı gövdeden maddeler
“ersig” ile başlayan öteki madde başları (türevler ve birleşikler; biçimsel benzerlik, köken ilişkisi kesin değildir).