Tanım
- Hile, düzen, çare: “ḳamuġ neŋke hile itig çare bar” her şeyin bir çaresi, düzeni vardır; “bu törtünç kerek alçı hile bilir” dördüncüsü, hileli ve düzen bilen olmalı; “eŋ aşnu yaġıḳa kerek hile al” düşmana karşı önce hile, düzen gerekir; “yaraġ bulmazlar hileḳa” hiçbir çareye güçleri yetmez; “meniŋ hilem ḳatıġ ḳawi turur” benim düzenim sağlamdır; “yüz ewürdi … tėrdi yawuz ėtigi hilesi” (Firavun) dönüp hilesini topladı. Tanıklar: KuT3KB3
Derlemdeki bağlamlara bakılarak yazılmış özgün tanım (yazar: Claude (yapay zekâ)); güven: yüksek. Editör denetimi bekliyor.
Madde başı ve biçimler
Madde başı (sözcük başı): hile — yalın hâliyle 8 kez
Çekimli biçimler (3):
Bağlamlar
Bütün geçişler (8) →KB Kutadgu Bilig
8 geçiş · bu eserdeki bağlamlar| KB 1183 | ḳamuġ neŋke | hile | itig çare bar / meger bu ölümke ölüm ḫilesiz |
| KB 1189 | eger | hile | çare yoḳ erse aḍın / ḳamuġ neŋ ḫazine ülegil barın |
| KB 2327 | bu törtünç kerek alçı | hile | bilir / bu hile bilir erke arslan ulır |
| KB 2327 | bu törtünç kerek alçı hile bilir / bu | hile | bilir erke arslan ulır |
| KB 2356 | eŋ aşnu yaġıḳa kerek | hile | al / bu hile bile ḳıl yaġı meŋzi al |
| KB 2356 | eŋ aşnu yaġıḳa kerek hile al / bu | hile | bile ḳıl yaġı meŋzi al |
| KB 3443 | tilep bulmasa barça zahid bolur / sabırda aḍın | hile | bulmaz turur |
| KB 3892 | tanıġlı kişike tanuḳ ol bitig / tanuḳ bolsa | hile | yorımaz itig |
Aynı gövdeden maddeler
“hile” ile başlayan öteki madde başları (türevler ve birleşikler; biçimsel benzerlik, köken ilişkisi kesin değildir).