İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı Türkçesi · 7.–14. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu

devlet isim

83 geçiş 6 biçim 2 eser KBAH Anlam haritasında göster

Tanım

  1. Talih, baht, mutluluk; devlet, iktidar (KB’de sık, kaçıp giden talih olarak): “tuta bilse devlet tezümez turur” (kişi) tutmayı bilirse talih kaçmaz; “yarutsa közin birdi devlet elig” gözünü açınca talih ona el verdi; “kimiŋ birle devlet yaraşsa kelip” talih kiminle uzlaşıp gelirse; “kezigçe kelir kör bu devlet ḳurı” bu talih sırayla gelir, geçer; “seniŋ bolsu devlet uzun bolsu yaş” devletin olsun, ömrün uzun olsun; “bolumsuzḳa devlet kelü birse ḳut / iter devletin” değersiz kişiye talih gelse, devletini (boşa) harcar; “hünėr birle dėvlėt birikmekliki bulunmaz” hüner ile talihin birleşmesi bulunmaz. Tanıklar: KB6AH

Derlemdeki bağlamlara bakılarak yazılmış özgün tanım (yazar: Claude (yapay zekâ)); güven: yüksek. Editör denetimi bekliyor.

Madde başı ve biçimler

Madde başı (sözcük başı): devlet — yalın hâliyle 77 kez

Yazım değişkeleri (edisyonlara göre; ses değerleri farklı olabilir):

  • devlet 76 (KB) · dėvlėt 1 (AH)

Çekimli biçimler (4):

AH Atebetü’l-Hakâyık

1 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
AH 441–444 hünėrlıġḳa ajun vėfasızraḳ ol hünėrsızḳa mundın cėfa azraḳ ol hünėr birle dėvlėt birikmekliki bulunmaz ḳamuġ ḳızda ol ḳızraḳ ol