İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu

çıġań sıfat

9 geçiş 3 biçim 3 eser KTBKIB Anlam haritasında göster

Tanım

  1. (Eski Türk yazıtlarında) yoksul: “ḳaġan olurup yoḳ çıġań bodunuġ ḳop ḳubratdım” kağan olup yok yoksul halkı hep bir araya getirdim; “çıġań bodunuġ bay ḳıltım az bodunuġ üküş ḳıltım” yoksul halkı zengin, az halkı çok kıldım; (Irk Bitig) “çıgany ėr oglı kazganċka barmiş” yoksul adamın oğlu kazanç için gitmiş. Tanıklar: KTBKIB

çıgany (Irk Bitig) yazımı da bu maddede.

Derlemdeki bağlamlara bakılarak yazılmış özgün tanım (yazar: Claude (yapay zekâ)); güven: yüksek. Editör denetimi bekliyor.

Madde başı ve biçimler

Madde başı (sözcük başı): çıġań — yalın hâliyle 6 kez

Çekimli biçimler (2):

KT Kül Tigin Yazıtı

4 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
KT G 10 ḳ(a)ġ(a)n : ol(u)r(u)p yoḳ : çıġ(a)ń : bod(u)n(u)g : ḳoop ḳuubr(a)td(ı)m :
KT G 10 çıġ(a)ń : bod(u)n(u)g : b(a)y kėlt(ı)m :
KT D 16 … ol(u)r(u)p(a)n : türük : / bod(u)n(u)g : yiçe : itdi : <yiçe> iġ(ı)t(t)i : çıġ(a)ń(ı)g [b(a)y kėltı : / (a)z(ı)g ük(ü)ş kėltı]
KT D 29–30 … d(u)n(u)g : tirg(ü)rü : ig(i)t(ti)m : y(a)l(a)ŋ : bod(u)n(u)g : tonl(u)g : çıġ(a)ń bod(u)n(u)g : b(a)y ḳılt(ı)m : (a)z bod(u)n(u)g : ük(ü)ş : kėlt(ı)m : ıġ(a …

BK Bilge Kagan Yazıtı

4 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
BK K 7 … u)m :b(a)r üç(ü)n : k[(a)g(a)n ol(u)rt](u)m : ḳ(a)g(a)n : ol(u)r(u)p : yoḳ çıġ(a)ń : bod(u)n(u)g : ḳoop : ḳubr(a)td(ı)m : çıġ(a)ń : bod(u)n(u)g: b(a)y kılt(ı …
BK K 7 … (a)g(a)n : ol(u)r(u)p : yoḳ çıġ(a)ń : bod(u)n(u)g : ḳoop : ḳubr(a)td(ı)m : çıġ(a)ń : bod(u)n(u)g: b(a)y kılt(ı)m : (a)z bod(u)n(u)g : ük(ü)ş kelt(i)m :
BK D 14 … ol(u)r(u)p(a)n : türük : / bod(u)n(u)g : yiçe : ėtdı : yiçe : ig(i)i(t)i : çıġ(a)ń(ı)g : b(a)y kıltı : / (a)z(ı)g ük(ü)ş : kelti :
BK D 23 y(a)l(a)ŋ : bod(u)n(u)g: tonl(u)g: kelt(i)m : çıġ(a)ń: bod(u)n(u)g: bay kılt(ı)m:

IB Irk Bitig

1 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
IB 30 çıg(a)ny (ė)r oglı k(a)zg(a)nçka b(a)rmiş. yolı y(a)ramiş. ögirė s(ė)binü k(ė)lir t …