İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu

‘aziz sıfat

36 geçiş 4 biçim 2 eser KuTKB Anlam haritasında göster

Tanım

  1. ‘aziz: güçlü, üstün, yüce (Tanrı’nın sıfatı olarak): “taŋrı üskindin ‘aziz hakim” güçlü ve hikmet sahibi Tanrı katından; “ol iki ara ‘aziz üküş örtgen” ikisi arasındakilerin güçlü, çok bağışlayıcı (Rabbi); “çıḳarġay oḳ ‘azizraḳ andın ḫ˅arraḳın” daha güçlü olan, daha zayıf olanı oradan çıkaracak. Tanıklar: KuT2
  2. Değerli, kıymetli, saygın: “‘aziz ol ‘aziz kim ‘azizlarḳa ‘iz” asıl değerli, değerlilere değer verendir; “ḳamuġda ‘azizrek bu canıŋ ‘aziz” her şeyden değerli olan canın değerlidir. Tanıklar: KB2

Derlemdeki bağlamlara bakılarak yazılmış özgün tanım (yazar: Claude (yapay zekâ)); güven: yüksek. Editör denetimi bekliyor.

Madde başı ve biçimler

Madde başı (sözcük başı): ‘aziz — yalın hâliyle 33 kez

Çekimli biçimler (3):

KuT Kur’an Tercümesi Rylands Nüshası

29 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
Ku. T. 25/3a1–3 … sizke amrulsun üçün köŋülleriŋiz anıŋ birle yari yoḳ meger taŋrı üskindin ʿaziz hakim
Ku. T. 33/46a2 … ḳoḍuŋ mėni anlarnı kim yetürdüŋiz aŋar ortaḳlar andaġ ermez kendü ol taŋrı ʿaziz bütün işlig
Ku. T. 34/79a3 … musaḫḫar ḳıldı kün hem aynı ḳamuġ yorıyu[r] atanmış zamanḳa tegi bilgil ol ʿaziz örtgen tunır
Ku. T. 36/14a1–2 … ŋrı yinçke körügli latif turur ḳullarıŋa ruzi bėrür kimke tilese ol küçlüg ʿaziz
Ku. T. 36/109b2–3 37 aŋar turur uluġluḳ kökler içinde taḳı yerler içinde ol ʿaziz bütün işlig

KB Kutadgu Bilig

7 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
KB 1247 ‘aziz ol ‘aziz kim ‘azizlarḳa ‘iz / anıŋdın tegir ‘iz ‘aziz emdi ḳız
KB 1247 ‘aziz ol ‘aziz kim ‘azizlarḳa ‘iz / anıŋdın tegir ‘iz ‘aziz emdi ḳız
KB 1247 ‘aziz ol ‘aziz kim ‘azizlarḳa ‘iz / anıŋdın tegir ‘iz ‘aziz emdi ḳız
KB 2853 ḳamuġda ‘azizrek bu canıŋ ‘aziz / ‘aziz cannı bek tut uzatma sözüŋ
KB 2853 ḳamuġda ‘azizrek bu canıŋ ‘aziz / ‘aziz cannı bek tut uzatma sözüŋ