İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu

basıḳ- fiil

10 geçiş 7 biçim 3 eser KBKTKuT Anlam haritasında göster

Tanım

  1. Basılmak, ezilmek; (bir şeye) yenik düşmek: “havaḳa basıḳsa bolur er yaya” insan hevese yenik düşerse yaya kalır; “havaḳa basıḳma” hevese yenilme; “ökünçke basıḳtım” pişmanlığa gömüldüm; “balıḳa basıḳdı” (düşman) kente sıkıştı; “boldı basıḳmışlardın” yenilenlerden oldu. Tanıklar: KTKuTKB3

Derlemdeki bağlamlara bakılarak yazılmış özgün tanım (yazar: Claude (yapay zekâ)); güven: yüksek. Editör denetimi bekliyor.

Madde başı ve biçimler

Madde başı (sözcük başı): basıḳ- — yalın hâliyle geçmiyor (fiil gövdesi)

Çekimli biçimler (7):

KB Kutadgu Bilig

8 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
KB 679 urayın tigüçi özi ursuḳar / basayın tigüçi özi bassıḳar
KB 3346 havaḳa basıḳma uḳuş birle kes / et öz baş kötürse bilig birle bas
KB 5196 uḳuş birle işle ḳamuġ işlerig / havaḳa basıḳma köŋül tut tirig
KB 5233 ölümüg unıtma saḳınç ḳısġa tut / ölümke basıḳma aya ilçi ḳut
KB 6271 busuġda küḍer bu körünmez ecel / usalın basıḳur umınçın ‘amel

KT Kül Tigin Yazıtı

1 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
KT K 8 … a)ġ(ı)zin : bin(i)p : t(e)gdi : (e)ki (e)r(i)g : s(a)nçdı : b(a)lı(k)a / : b(a)s(ı)kdı : ol sü : (a)nta öl[ti] :

KuT Kur’an Tercümesi Rylands Nüshası

1 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
Ku. T. 34/38a3 141 ḳurʾan kemişti boldı basıḳmışlardın