İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu

cüft isim

33 geçiş 19 biçim 1 eser KuT Anlam haritasında göster

Tanım

  1. Eş, karı ya da koca: “eger uraġut ḳorḳsa cüftindin köŋül aġrıġıŋa” kadın kocasının kırgınlığından korkarsa; “ḳıldı sizlerke cüftleriŋizdin oġlanlar” size eşlerinizden oğullar verdi; “tartışur seniŋ birle cüfti ėşi içinde” kocası hakkında seninle tartışır; “olarḳa anıŋ içinde cüftler arıġ ḳılınmış” orada onlar için tertemiz eşler (vardır). Tanıklar: KuT3
  2. Çift, erkek ve dişi takımı; “cüft ḳıl-” çift yapmak: “çıḳardımız anıŋ birle cüftler otlardın aḍın aḍın” onunla türlü türlü bitkilerden çiftler çıkardık; “yılḳılardın cüftler” hayvanlardan çiftler; “azu cüft ḳılur olarḳa erkekler hem tişiler” yahut onlara erkekli dişili (çocuklar) verir. Tanıklar: KuT3

cüftler biçimi de burada toplandı.

Derlemdeki bağlamlara bakılarak yazılmış özgün tanım (yazar: Claude (yapay zekâ)); güven: yüksek. Editör denetimi bekliyor.

Madde başı ve biçimler

Madde başı (sözcük başı): cüft — yalın hâliyle 2 kez

Çekimli biçimler (18):

KuT Kur’an Tercümesi Rylands Nüshası

33 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
Ku. T. 26/28a3 … ḳar astınıda anın arıḳlar cavidaneler anıŋ içinde ulaşu olarḳa anıŋ içinde cüftler arıġ ḳılınmış kigrür-miz olarnı soġuḳ kölikeke
Ku. T. 31/49b2 … ürdi sizlerni anıŋ içinde yollar hem ıḍtı kökdin suw çıḳardımız anıŋ birle cüftler otlardın aḍın aḍın
Ku. T. 33/16a1 … sizke emgetse sizler taŋrınıŋ yalawaçını kerekmez kim nikah ḳılsa siz anıŋ cüftlerini anda kiḍin hemişe yaʿni ulaşu ol erür taŋrı üskinde uluġ
Ku. T. 34/80a3 6 törütti sizlerni bir et-özdin yana ḳıldı andın cüftini indürdi sizke yılḳılardın sekiz cüft törütti sizni analarıŋız ḳarınları iç …
Ku. T. 36/66b2–3 70 kiriŋler uştmahḳa siz hem cüftleriŋiz sewnür sizler

Aynı gövdeden maddeler

“cüft” ile başlayan öteki madde başları (türevler ve birleşikler; biçimsel benzerlik, köken ilişkisi kesin değildir).