Tanım
- Ecel, ölümün takdir edilmiş vakti; ölüm: “ecel tuttı iltür ne asġı sözüm” ecel yakaladı, götürüyor, sözümün ne yararı var; “ḳalı birmez erse yetilse ecel / bitilmiş bolur bu ecelke ezel” ecel gelip çatınca (can) vermezse bile, bu ecele ezelden yazılmıştır; “ḳaçan kelse anıŋ eceli” eceli gelince (Tanrı kimseyi ertelemez); “ėmėl asrasında busuġlı ėcėl” emelin altında ecel pusudadır. Tanıklar: KuTKB2AH
Derlemdeki bağlamlara bakılarak yazılmış özgün tanım (yazar: Claude (yapay zekâ)); güven: yüksek. Editör denetimi bekliyor.
Madde başı ve biçimler
Madde başı (sözcük başı): ecel — yalın hâliyle 7 kez
Yazım değişkeleri (edisyonlara göre; ses değerleri farklı olabilir):
- ecel 6 (KB) · ėcėl 1 (AH)
Çekimli biçimler (2):
Bağlamlar
Bütün geçişler (10) →KB Kutadgu Bilig
8 geçiş · bu eserdeki bağlamlar| KB 1118 | küremiş kürek erdi uş bu özüm / | ecel | tuttı iltür ne asġı sözüm |
| KB 1143 | öküş neŋke toḍmaz közi suḳ kişi / | ecel | tutsa öknür itümez işi |
| KB 1232 | ḳalı birmez erse yetilse | ecel | / bitilmiş bolur bu ecelke ezel |
| KB 1232 | ḳalı birmez erse yetilse ecel / bitilmiş bolur bu | ecelke | ezel |
| KB 6271 | busuġda küḍer bu körünmez | ecel | / usalın basıḳur umınçın ‘amel |
KuT Kur’an Tercümesi Rylands Nüshası
1 geçiş · bu eserdeki bağlamlar| Ku. T. 38/64b3 | 11 hergiz küde bėrmez taŋrı hiç et-özke ḳaçan kelse anıŋ | eceli | taŋrı bilgen turur anı kim ḳılur siz |
AH Atebetü’l-Hakâyık
1 geçiş · bu eserdeki bağlamlar| AH 293–296 | yime pėndim al kel uzatma ėmėl ėmėl asrasında busuġlı | ėcėl | ėmėl timişim dost uzun sanmaḳ ol uzun sanma saḳınç üküş ḳıl ‘amėl |
Aynı gövdeden maddeler
“ecel” ile başlayan öteki madde başları (türevler ve birleşikler; biçimsel benzerlik, köken ilişkisi kesin değildir).