İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

üzüp

10
geçiş
3,7
milyonda
21.697.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
5
eserde
0
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Maitrisimit Nom Bitig (Hami)4184,7
Uigurica I-IV3475,3
DLT’deki Türkçe parçalar1344,7
Dede Korkut Kitabı130,8
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi10,4

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

Mait D 0,59
U D 0,29
DLT D 0,00
DK D 0,00
EÇS D 0,00

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: üzüp) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
iskep4413,1915,042,0083,6
etimizni3312,8815,041,7362,7
yėyürbiz3312,8815,041,7362,7
kntü32311,5412,101,7344,9

Dağılımsal komşular deneysel

Benzer bağlamlarda geçen sözcükler (±3 pencere, PPMI vektörleri, kosinüs). Anlamca değil, kullanımca yakınlık gösterir.

Örnek bağlamlar

Tümü (10) →
Mait … l antag tırŋaḳın kentü et-özümüzteki.. etimizni yini--mizni üzüp iskep yėyür-biz..
Mait … karaḳuş teglükenler kelip buza butarlayu etimizni yinimizni üzüp iskep tançu tançu yėyürler..
DLT I, 522 Taġı otın öçürgen / Toydın anı köçürgen / İşler üzüp keçürgen / Tegdi oḳı öldürü
EÇS X Y162a … h idi. Hemân sayd etdiğim semekelerden bir kaçının başların üzüp bu timsâha atdım, ekl etdi ve gitdi. Netîce-i kelâm birkaç …
Mait … p yėgüçi--(ler e)rdi olar amtı kentü et-özlerin ... - / rın üzüp iskep yi- ... ... -d / p ol tamuluglar ... ... (tüke)l bilg …
U II, T. II, Y., 48-21–38 … -larıġ suvda kemişip ölürdüm erser .. adınaġu-nuŋ ėsig özin üzüp kntü özümin igdilentim erser .. azu yme suu suulep yarıḳ ke …
U II, T. II Y 42.-38–57 … ḳaḳdaġı tınlıġlaraġ suvda kemişip ölürtüm erser atnaġu özin üzüp kntü özümin igtüledem erser azu suu suulep yarıġ ketip suvr …
Mait … ŋa(k--) -ların közümüzni oyup yėyür-b(iz) öz etimizni iskep üzüp tilimiz--ni bıçıp yėyür-biz ...
U III M. 225-2 … nüp tavış-sızın yaşıḳıp adınlar-nıŋ ed tvar üzeki ėsig özin üzüp kntü et’öz--ümin igidtim erser .. er yutuzıŋa yazındım erse …
DK II 41 … ardın söken ḳarmayu [ö]geç semüzin alup ṭutan ḳanlu ḳuyruḳ üzüp çap çap yudan avazı ḳaba köpeklere ġavġa ṣalan çaḳmaḳluça ç …