İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

ajunḳa

29
geçiş
10,7
milyonda
9.625.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
4
eserde
1
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Uigurica I-IV1158,4
TT I-X1392,5
Kutadgu Bilig24326,2
Atebetü’l-Hakâyık31.087,7

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

U D 0,00
TT D 0,00
KB D 0,68
AH D 0,29

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: ajunka) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
küsi32610,8010,391,7337,6
ajun32638,407,051,7223,4

Dağılımsal komşular deneysel

Benzer bağlamlarda geçen sözcükler (±3 pencere, PPMI vektörleri, kosinüs). Anlamca değil, kullanımca yakınlık gösterir.

“ajunḳa” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (29) →
KB 3007 yumıtsa ḳayu begke ersig eren / ajunḳa bu beg boldı sahib ḳıran
KB 2685 yazıldı ajunḳa anı tirgüsüz / eşitti tözü ḫalḳ anı örtgüsüz
TT III D 2608.-115 ḳaş içinte törümiş [.] küzedip . yanınçsız ajun-ḳa tekdiler .
KB 1726 kümüşke ilinmegli yalŋuḳ bütün / tegir çın tükel bu ajunḳa ḳutun
KB 6642 sewinçin süzülmiş bu dünya bütün / munı ḳoḍ taḳı bir ajunḳa köre
KB 879 toga isiz erse aŋar yoḳ otı / ajunḳa bela ol boḍunḳa yutı
KB 264 biligke turur bu aġırlıḳ ḳamuġ / ajunḳa kerek tör kerek il ḳapuġ
KB 125 törütti tilek teg tözü ‘alemıġ / yaruttı ajunḳa künüg hem ayıġ
KB 87 biri ḳında çıḳtı sunup il tutar / biri küsi çawı ajunḳa yeter
AH 393–396 … falıġ bar erse tile sen artaḳ sen anın ajun artadı nelük bu ajunḳa ḳılur sen gile