İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

bulsa

79
geçiş
29,3
milyonda
3.997.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
5
eserde
6
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Kur’an Tercümesi Rylands Nüshası252,5
Kutadgu Bilig62842,8
DLT’deki Türkçe parçalar1344,7
Dede Korkut Kitabı130,8
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi135,3

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

KuT D 0,00
KB D 0,86
DLT D 0,00
DK D 0,00
EÇS D 0,49

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: bulsa) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
tatıġ55210,298,682,2350,7
tilek710610,288,142,6465,6
arzusın3510,1911,321,7343,4
baġırsaḳnı3510,1911,321,7343,4
eḍgüsin3610,1811,061,7341,9
tilegli3189,999,471,7334,0
inkırâz4549,948,301,9938,4
begi4919,597,551,9934,1
sewinç3559,527,861,7226,9
olarnı42138,816,331,9827,3
ötrü63978,696,012,4138,3
elig31948,496,041,7119,3
dünya42958,455,861,9724,7
eḍgü86878,425,642,7747,0
kişi89927,945,112,7541,2
öz46007,594,831,9319,1
köŋül34347,584,881,6714,5
devleti34407,574,861,6714,5
iki39.4173,370,440,460,3
edüp323.9572,03-0,90-1,511,5
ve5147.9190,15-2,79-13,2641,4

Dağılımsal komşular deneysel

Benzer bağlamlarda geçen sözcükler (±3 pencere, PPMI vektörleri, kosinüs). Anlamca değil, kullanımca yakınlık gösterir.

“bulsa” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (79) →
KB 2862 könilik kerek erke eḍgü ḳılınç / anın bulsa ötrü tilemiş sewinç
EÇS IV 320b … bu kim sâ’ir diyârlarda bir âdemi sar‘a dutsa ya‘nî ecinne bulsa şehr-i Kum'a gelüp sâkin olsa bi-emrillahi Ta‘âlâ sar‘a zah …
KB 6200 tilek barça bulsa sewinç küldürür / ḳalı ḳaḍġu kelse saḳınç yıġlatur
KB 3342 hava nefs boyunın sıġu keḍ katıġ / özüŋ ötrü bulsa tapuġda tatıġ
KB 3874 köŋül arzu birle ḳalı iglese / tilek bulsa oŋlur kemi belgülüg
KB 3597 bir arzu yitürse taḳı bir ḳolur / taḳı birni bulsa tükel beg bolur
KB 5585 boḍun bulsa ötrü begi eḍgüsin / begi bulsa inçlik yorıtsa küsin
KB 3345 havaḳa bolu birse tutġun bolur / et öz arzu bulsa mini ḳul ḳılur
KB 215 uḳuşlı biligli iḍi eḍgü neŋ / ḳalı bulsa işlet uçup kökke teŋ
KB 3991 ḳalı mundaġ erse ḳamuġ ta‘atıġ / tükel ḳılġu bulsa bu aymış tatıġ