İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

hak

7 biçim birlikte Tüm bağlamlar →
347
geçiş
128,6
milyonda
7
biçim
5
eserde
0
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Kur’an Tercümesi Rylands Nüshası4105,0
Kutadgu Bilig568,0
Atebetü’l-Hakâyık2725,2
Dede Korkut Kitabı15462,4
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi321131,1

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

KuT D 0,45
KB D 0,46
AH D 0,33
DK D 0,65
EÇS D 0,92

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: hak) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
eyleye2212910,567,374,66185,2
emri3336810,566,455,68233,0
te‘âlâ2523210,476,714,95186,0
celle122110,069,123,46136,5
versin135910,047,743,59116,8
çâk149610,027,153,72113,1
rahmet132449,495,693,5477,9
cibrîli9849,426,702,9766,8
kabûl143819,305,163,6473,5
zehresi7479,197,182,6356,9
belâ7779,086,472,6249,6
ede145099,074,743,6065,5
ta’āla6239,057,992,4456,2
râzı6299,037,652,4453,0
berekât6458,977,022,4347,3
dedi177848,944,403,9371,7
emîn113998,924,743,1951,5
tevekküli568,869,662,2363,4
yoluna6848,836,122,4139,5
ta‘âlâ72388,624,842,5533,6
alâ83238,614,592,7135,8
târîhini61568,615,222,3832,0
cenâbı137878,554,013,3848,0
peygamber51018,515,592,1929,2
eylesün4268,467,221,9932,8
kevser4268,467,221,9932,8
katında4338,436,881,9830,7
kurbân51628,334,912,1624,5
sebîl4758,285,701,9624,0
rızâsın338,139,921,7341,3
ihkâkı348,139,511,7336,8
te‘âlâ’nın348,139,511,7336,8
ta’ālaya368,128,921,7333,0
bigayri398,118,341,7329,8
yeksân3118,108,051,7328,4
cemîl3128,107,921,7227,8
ka‘be’yi3148,097,701,7226,8
vâsılı3208,077,191,7224,4
rızâyı3218,067,121,7224,1
tarafından109008,043,432,8729,6

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

Örnek bağlamlar

Tümü (347) →
EÇS VII 11a "Bire gidi Deli bugün kurbân bayramında bu Hak yoluna kurbân oldun, nâmûs değil midir, böyle ne yatırsın? …
EÇS VII 122a … r ile harâba müşrifin, / Gördü anı Cizyedâr Mehemmed Ağa, / Hak Te‘âlânın rızâsın gözleyüp, / Etdi ihyâ câmi‘i kıldı binâ, …
EÇS VIII 191b … atlarımın ayaklarından na‘lların söküp çıkarmışlar. "İlâhî Hak belâ versin mel‘ûnlara" deyü hakîr yedek ata binüp benim at …
EÇS VIII 298a–298b … -i Îsâ Nebî'nin rûhâniyyet-i şerîfeleri bu küffârları emr-i Hak ile dutup pây-beste ve dil-haste ve şikeste beste dest-i as …
DK Muk. 3 … i-y-idi ne dir-ise olur-ıdı ġayıbdan dürlü ḫaber söyler-idi ḥak ta'āla anuŋ köŋline ilhām ider-idi
EÇS V 118b … ullâh ile bu Kevseri dedi ana târîh / Dilerim kim bu hısnın Hak ola dâ’im nigehbânı. / Sene (---)
EÇS V 74b … ulmuşdur kim vücûdları sahîfe-i rûzgârdan seyf-i müczem ile hak olup cümle Anadolu ve Karaman ve Mar‘ayş ve şâm ve Haleb ve …
EÇS X Y234a Ya‘nî: Bir nesneyi âdem oğlu tedbîr eder, ana Hak Ta‘âlâ'nın kazâsı güler.
EÇS IX Y142a … uğu kerâmet değil mi? Ve cemî‘i kütüblerde kerâmât-ı evliyâ hak değil mi? Kuddise sırruh.
EÇS IX Y11a Çûn tamâm etdi Râbi‘a Hâtûn / Hak atâ ede rûhuna rıdvân / Olmağıyçün minâreye târîh / Dedim a …