İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

işke

120
geçiş
44,5
milyonda
2.724.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
5
eserde
19
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Huastuanift1987,2
Maitrisimit Nom Bitig (Hami)292,4
Tanımlanmamış ögdi parçası (AO)12.881,8
Kutadgu Bilig1141.549,6
Atebetü’l-Hakâyık2725,2

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

Huast D 0,00
Mait D 0,33
AO —
KB D 0,87
AH D 0,33

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: işke) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
tutġıl196911,699,604,35221,0
tutsa1515710,798,073,86139,6
kiŋeş61910,479,792,4571,6
bilig2447210,387,164,86192,3
elig1219410,297,443,44100,8
bilgi76910,258,162,6466,0
söz2351810,216,964,76178,0
uwut4239,848,932,0042,3
silig5779,707,512,2242,5
sözüm61209,687,132,4347,8
uḳuş61239,667,102,4347,5
oḍuġ4449,648,001,9936,8
yaḳma389,5810,041,7337,1
iwe3209,468,721,7330,8
tegse4729,427,291,9932,7
bayattın3259,418,401,7329,3
itig3369,307,871,7227,0
it3389,287,791,7226,7
saḳınuḳ3449,237,581,7225,8
keḍ51679,166,392,2134,6
baġırsaḳ41249,076,501,9828,3
eşit3639,077,061,7223,6
ḳılınçı3978,826,441,7121,0
ḳılḳı41708,826,051,9725,8
asġı31188,696,161,7119,8
uḳuşluġ31198,686,151,7119,7
ilig96048,675,392,9349,9
tüz31318,616,011,7119,2
ögdülmiş42158,615,711,9623,9
sözi31418,565,901,7018,7
kör85968,525,242,7542,7
türlüg64468,445,242,3832,0
ḳıl31928,305,461,6916,9
er76978,134,822,5533,4
iş65868,124,852,3628,8
ötrü43977,994,821,9319,1
köŋül44347,894,701,9218,4
öz56007,834,552,1422,0
eḍgü56877,674,352,1320,7
uluġ33987,574,411,6512,6

Dağılımsal komşular deneysel

Benzer bağlamlarda geçen sözcükler (±3 pencere, PPMI vektörleri, kosinüs). Anlamca değil, kullanımca yakınlık gösterir.

“işke” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (120) →
KB 5936 ḳatıġlan taşırtı ḳamuġ işke baḳ / oḍuġ bol ḳulaḳ köz yiti tut ma saḳ
KB 5252 aya baş boluġlı ay üsteŋ elig / ḳamuġ işke aşnu sen işlet bilig
KB 1968 boḍunuġ bilig birle bastı begi / bilig bolmasa işke yaḳmaz ögi
AH 373–376 eren ḫayrı şėrri küsep keçmez ol isiz eḍgü işke yanut kiçmez ol aya eḍgü umġan isizlik ḳılıp tiken eḍlegen …
KB 4623 yigit erse yaşıŋ yaz erse yılıŋ / soġıḳ işke tutġıl isitür ḳanıŋ
KB 5875 taḳı munda yigrek ayur uş bu söz / munı işke tutġıl aya eḍgü öz
KB 5702 yarın bolġu işke bu kün it itig / manga mundaġ aydı biliglig tetig
KB 2870 uḳuş işke tutsa küḍezse özin / bilig işke tutsa tıḍusa közin
KB 4625 yaşıŋ erse altmış öḍüŋ erse ḳış / isig işke tutġıl soġıḳ ḳılma iş
KB 6002 negü tir eşitgil ay bilgi teŋiz / bu söz işke tutġıl ḳızartġıl meŋiz