İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

sarp

2 biçim birlikte Tüm bağlamlar →
334
geçiş
123,8
milyonda
2
biçim
5
eserde
0
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Maitrisimit Nom Bitig (Hami)146,2
TT I-X2784,9
Kutadgu Bilig11149,5
Dede Korkut Kitabı130,8
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi319130,3

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

Mait D 0,00
TT D 0,33
KB D 0,63
DK D 0,00
EÇS D 0,76

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: sarp) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
çengelistân1811810,357,274,22148,6
kayalı1822210,056,364,19124,6
dağlar3163610,035,625,45182,7
kal‘adır244699,945,694,80143,7
sengistân162079,926,293,95109,2
yollar131989,656,053,5584,4
taşlık9709,517,022,9871,0
beller8409,457,662,8170,7
dağları132939,415,493,5374,1
kaya207439,254,764,3194,2
dağlara81529,085,732,7848,3
sirkeler578,919,492,2360,8
dereli6768,916,322,4241,2
aşup82318,865,132,7541,6
taşlı61088,805,812,4136,9
etrâfı82638,784,942,7439,6
handaklı5538,736,572,2136,2
kayalar82918,714,802,7338,0
handakdır5668,686,262,2133,9
depeli5698,676,192,2133,4
kesme61558,655,292,3932,5
yalçın104948,634,353,0141,5
dere83398,614,572,7135,6
şarka148638,584,033,5152,3
yerde211.6048,473,724,2470,0
döküp51498,415,082,1725,7
dağlardır4618,376,051,9725,9
yaġı51618,374,972,1624,9
cânibine107008,313,852,9434,9
küḍezmeki338,199,981,7341,5
taşlıklar388,178,561,7330,9
asan3138,157,861,7227,5
lala41348,134,911,9319,6
dağ52548,124,312,1220,5
zîk3198,127,321,7225,0
dağlarda41518,084,741,9318,7
kal‘amisâl52828,064,162,1119,5
püşte52848,054,152,1119,4
yerlerde41638,044,631,9218,1
metîn121.1588,043,393,1334,8

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

Örnek bağlamlar

Tümü (334) →
EÇS VIII 246b … n aşağı Bahr-i Sefîd'e mahlût olur. El-hâsıl bu şehir gâyet sarp ve taşlık içinde daracık ma‘mûr şehirdir. (---) (---) (---) …
EÇS VII 161b–162a … ilâyetleri gâyetü'l-gâye bebr ü peleng ve kaplanlı ve şaklı sarp ve sa‘b çengelistân dağlar olmak ile bu Dağıstân pâdişâhına …
EÇS V 150b … mân Hân ümerâlarından Gâzî Hüsrev Beğ fethidir. Kal‘ası bir sarp kaya üzre şekl-i mukavves bir küçük şeddadî seng binâ kal‘a …
EÇS IX Y131a … i tûlu kırk mîldir. Bu Elbisleri temâşâ edüp şimâl cânibine sarp sengistân yollar aşup sekiz sâ‘atde,
EÇS IV 287a … mi‘i ve câ-be-câ bâğları vardır. Andan yine şarka 3 sâ‘atde sarp sengistân içre gidüp,
EÇS VI 79b … Beç kapusundan taşra kal‘anın kâmil bin adım yeri derin ve sarp ve arîz kesme kaya handakı var.
EÇS V 48a … u kal‘a-i metîn iki su arasında vâki‘ olup iç kal‘ası gâyet sarp hisâr-ı üstüvâr şeddâdî seng binâ bir kal‘a-i zîbâdır. Câni …
EÇS VII 155a … ng-endâz imdâd verüp ve beğleri bile atlanup kıble cânibine sarp dağlar içre 6 sâ‘at gidüp niçe âb-ı hayât sular içüp ve niç …
EÇS V 137a … kırup sa‘b yollara ve zîk bellere âteşler yakup taşlar üzre sarp sirkeler döküp yalçın kayalar pâre pâre olup cümle hâr u hâ …
EÇS VIII 274a … kıble tarafına Manya dağları eteğiyle (---) sâ‘at taşlıklı sarp uçurum yollar ile gidüp,