İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

zahid

4 biçim birlikte Tüm bağlamlar →
37
geçiş
13,7
milyonda
4
biçim
4
eserde
0
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Kur’an Tercümesi Rylands Nüshası126,3
Kutadgu Bilig14190,3
Atebetü’l-Hakâyık1362,6
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi218,6

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

KuT D 0,00
KB D 0,41
AH D 0,00
EÇS D 0,77

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: zâhid) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
âbid82312,0911,632,83116,4
atıŋ34610,219,221,7332,6
ü1011.2954,853,012,7724,5
câmi‘i34.6374,392,561,445,7
ve17147.9191,910,070,190,0

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

Örnek bağlamlar

Tümü (37) →
EÇS II 327b … aşağı çârsû içre şeb [u] rûz cemâ‘at-i kesîre ile müzdehim Zâhîd Efendi Câmi‘i, bu dahi toprak ile mestûr tarz-ı kadîm câmi‘ …
KB 3915 özüŋ ḳoldı erse bu zahid atın / atıŋ boldı zahid özüŋ taġ ḳatın
EÇS IV 394a … âl ve harb [ü] kıtâl etdiklerinde İblîs anlardan bir âbid ü zâhid ve necîb ü reşîd gulâm olmağile Cenâb-ı Kibriyâ niçe bin me …
EÇS VI 134a … {beği} salb eder, ammâ "Fuzelâyi'd-dehrden gâzî ve âlim ve zâhid bir mîr-i muhterem idi" deyü bu mîr-i merhûmun ve kal‘a-i N …
EÇS I 192a … da Selmân-ı Pâk beline şed bağlayup on ikinci pîr etdüği bu Zâhid Mansûr-ı Kattân'dır kim cümle hallâcların silsilesi ana çık …
KB 3443 tilep bulmasa barça zahid bolur / sabırda aḍın hile bulmaz turur
EÇS I 147a Ve Hazret-i Zekeriyyâ zâhid idi.
EÇS I 150a … r, pencüm âbid olmakdır, şeşüm sâhib-kadem olmakdır, heftüm zâhid olmakdır, heştüm ârif-i billâh olmakdır. Zîrâ Âdem Nebî tâ’ …
EÇS I 127b … î'de medfûndur. Hâlâ ulu âsitânedir. Merkûm u merhûm âbid ü zâhid ve meşâyih mertebesinde ulemâ-yı âmilîn silkine münselik çe …
KuT T. 29/23a3 31 Tuttılar bilgelerini hem zahid / rahiblerini iḍileri taŋrıda aḍın hem ʿisanı meryem oġlı f …