İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

ḳaçar

40
geçiş
14,8
milyonda
7.373.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
5
eserde
5
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Kur’an Tercümesi Rylands Nüshası252,5
Kutadgu Bilig30407,8
DLT’deki Türkçe parçalar31.034,1
Atebetü’l-Hakâyık2725,2
Dede Korkut Kitabı392,5

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

KuT D 0,00
KB D 0,78
DLT D 0,49
AH D 0,00
DK D 0,29

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: kaçar) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
eḍerse4511,5112,722,0067,4
fesad31210,8811,041,7340,8
ḳażılık31510,8010,721,7339,3
ḳut51299,928,352,2348,2
tiriglik31838,787,111,7223,7
dünya42958,616,841,9830,1
iki39.4173,381,431,092,2

Dağılımsal komşular deneysel

Benzer bağlamlarda geçen sözcükler (±3 pencere, PPMI vektörleri, kosinüs). Anlamca değil, kullanımca yakınlık gösterir.

“ḳaçar” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (40) →
DK I 69 biterlide otlarına ḳarġamaġıl ḳażılık ṭaġınuŋ ṣuçı yoḳdur ḳaçar geyiklerine ḳarġamaġıl ḳażılık ṭaġınuŋ günahı yoḳdur arslan …
KB 1338 bu bordın ḳopar miŋ yazuḳḳa yürek / zinadın ḳaçar ḳut yüzüŋke suḍar
KB 4415 fesad birle devlet turumaz ḳaçar / ḳalı tursa taŋ yoḳ tünerçe ḳonuḳ
KB 814 uraġun yime ol kişiler içer / özi küçkey erse könidin ḳaçar
KB 722 maŋa urmasa örk mini tuttaçı / keyik teg ḳaçar men kim ol yetteçi
AH 221–224 … ab kötrür ajun birer yüz açar yazar ḳol ḳuçar teg yana terk ḳaçar yayınḳı bulıt teg ya tüş teg ḫali dirėngsiz keçer baḫt ya ḳ …
KB 3036 iki neŋ ḳarıştı yaḳışmaz ḳaçar / saranḳa yaġumaz aḳıġ berk ḳuçar
KB 361 küsüş tut yigitlik keçer sinde terk / ḳaçar bu tiriglik neçe tutsa berk
KB 2091 bor içmez kerek beg fesad ḳılmasa / bu iki ḳılıḳtın ḳaçar ḳut basa
KB 2865 ḫıyanet ḳayu yirde ursa aḍaḳ / asıġ birgü barça ḳaçar keḍ yıraḳ