İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

ad

76
geçiş
28,2
milyonda
4.139.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
4
eserde
0
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Abhidharma (Shogaito)451.132,6
TT I-X2784,9
Dede Korkut Kitabı8246,6
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi218,6

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

Abh D 0,45
TT D 0,33
DK D 0,42
EÇS D 0,59

Aynı sözcüğün çeviriyazı harfleri (ḳ/k, ġ/g, ḍ/d, ė/e, ŋ/n…) bakımından farklı yazılan biçimleri ve hangi eserde kullanıldıkları. Farkların önemli bir bölümü edisyonların çeviriyazı geleneğinden kaynaklanır; bir kısmı ise gerçek ses gelişimini yansıtır. Eş yazımlı farklı sözcükler de listeye girebilir.

BiçimAbhTTKuTKBDKEÇSToplam
ad452··82176
âd·····4242
‘ad··51·28
ᶜad··1···1

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: ad) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

KuT 6 geçiş  ↔  Abh 45 geçiş

benzerlik 0,00

Karşılaştırılan yazılışlar: ad, ‘ad, ᶜad

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
yörüglüg53910,489,152,2354,2
uġur31010,1610,381,7338,2
yörüg61419,827,562,4451,3
oğlana3379,768,491,7329,6
bolmaḳ4969,577,531,9934,0
tėgüçi51419,567,302,2240,9
sav51459,537,262,2240,6
tayaḳı3599,517,821,7226,7
ḳan31438,816,541,7121,3
aḳıġlıġ31598,716,391,7120,7
sözlemiş32648,185,661,7017,7
olunur31.3816,083,271,558,2
deyü46.0074,431,561,323,4
her35.9674,021,160,961,5
edüp723.9573,250,370,610,4
ammâ415.2293,100,220,280,1
bin312.2672,990,120,140,0
ve3147.919-0,59-3,47-17,5147,8

Dağılımsal komşular deneysel

Benzer bağlamlarda geçen sözcükler (±3 pencere, PPMI vektörleri, kosinüs). Anlamca değil, kullanımca yakınlık gösterir.

Örnek bağlamlar

Tümü (76) →
Abh 1753 ad padak ujik köŋül-te öŋi nom töz-lüg bolur.
EÇS IV 348a … p ol zemînden kanlu yaşlar çıkduğu içün ol yere Hınâne deyü ad komuşlardır. Temmet bi'l-hayr ve'l-bereke, ammet bi-hakkı M …
Abh 4025 ad erser uġur adırġalı ün-üg bu ad bolur sav.
EÇS V 44a … âr leşi yüzü koyun püşt-vâr yatup arkaların kılıç ile çizüp ad olundukda seksen yedi bin küffâr katl olunduğu Hân kadısı s …
EÇS I 35b … ile add etsen bir kapu dahi zâhir olur, ana dahi nişân edüp ad etsen nişânsız ad edüp görmediğin bir kapu dahi zâhir olur, …
Abh 3993 uġrayu bolur uḳı(t)daçı ad bu sav-nıŋ tayaḳ-ı erser ḳaltı ad üçün.
EÇS I 129b … ı tarh olunmuş tarîk-ı âmların cümlesi bin yüz altmış sokak ad olunmuşdur. Ammâ kal‘adan taşra leb-i deryâda tarîk-i azîm …
Abh 2727 … ek aşmaḳ-ın tuda niz-vanı -lar-ıġ söz-lemiş ol aḳıġ-lıġ tėp ad üz-e.
Abh 4052 nedegin tėptėser ėdigsiz yörügüg ėdiglig ad birle bolmaz birle bolur tėp söz-legeli.
Abh 1902 abidarim tėgüçi ad (erser) san-lıġ erür çınlayu-sıŋa.