İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

azm*

25 biçim birlikte Tüm bağlamlar →
250
geçiş
92,6
milyonda
25
biçim
7
eserde
0
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Ongin Yazıtı14.048,6
Bilge Kagan Yazıtı2811,0
TT I-X2784,9
Kur’an Tercümesi Rylands Nüshası4105,0
Kutadgu Bilig795,2
Dede Korkut Kitabı130,8
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi23395,2

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

O —
BK D 0,00
TT D 0,33
KuT D 0,24
KB D 0,57
DK D 0,00
EÇS D 0,87

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: azmi) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
râh5216712,008,717,19543,9
râhı2818411,057,685,27247,3
hâletî8119,979,942,83102,5
eyledik71509,165,982,6044,6
deyüp341.9718,974,545,58150,0
bekâ4168,948,401,9939,7
yolda4468,796,871,9830,5
eyledi104958,784,773,0547,1
alallâh4618,726,471,9828,2
diyerek51658,625,352,1827,5
cinân4868,615,971,9725,4
rubâ‘iyyâtda348,609,981,7338,8
gitmede41008,555,751,9624,2
hümâyûnları3298,467,121,7224,0
çalup41298,435,391,9522,2
ıraḳ3438,396,561,7121,5
tuna’dan3548,346,231,7120,2
ale’ssabâh74638,334,352,5229,0
batak3568,336,181,7119,9
yükledüp3628,306,031,7119,3
çınoḳ3708,265,851,7018,6
islâmbol’dan31098,105,211,6915,9
etdikde88337,923,702,6126,3
bağdâdı31587,914,681,6613,8
refîkler31657,894,621,6613,5
çalınup31717,874,561,6613,3
gazâyı31727,864,561,6613,3
vedâlaşup31787,844,511,6613,1
dârı67097,683,512,2318,3
etdik78757,673,432,4020,7
kendüleri32347,674,111,6311,5
efendi121.7107,653,243,1032,6
ma‘zûl32457,634,051,6311,2
açup32577,603,981,6211,0
süvâr56087,583,472,0315,0
dedi67847,573,372,2117,2
çelebi79857,543,262,3719,2
hak32827,533,841,6110,4
etdi132.1517,473,033,1631,9
ederek122.0897,392,953,0228,3

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

Örnek bağlamlar

Tümü (250) →
EÇS VII 1b İlâhî her ne yere azm edersem yâverim olsun,
EÇS I 108a Etdi Dervîş Mehemmed azm-i cinân. / Sene (---).
EÇS IX Y20b Azmî gördükde dedi târîhin / Rûşen-âbâd dilküşa hammâm / Sene 99 …
EÇS IX Y100a Yine bir mürşid-i râh-ı Hudâ ukbâya azm etdi
EÇS II 331b … ve Ahıska eyâleti askeriyle üç bin güzîde Aznavur askeriyle azm-i Mikrilistân etdi. Andan Serdâr Seydî Ahmed Paşa tokuz bin g …
EÇS VII 144a … ya" deyü Fâtiha okuyup esb-i tâzî sabâ-sür‘atine süvâr olup azm-i râh etdikde cümle karaçı ve Badrak kavimleri hânın başına ü …
EÇS IV 384b … aroş-ı hisârın niçe yerlerin münhedim edüp bî-ganâ’im Timur azm-i Horasân edüp gitmede. Beri tarafda Cezîre kal‘asının cânib- …
EÇS IX Y20b … l-ihsâni ve'l-cûd / Kodu erbâb-ı hayrât içre bir ad / Görüp Azmî dedi târîhin anın / Zehî câmi‘-i nişân-ı cennet-âbâd / Sene …
EÇS III 17a … în / Hazret-i Es‘ad Efendi şeyh-i dîn / Eyledikde hacc içün azm-i sefer / Bu diyârı eyledi seyr [ü] güzer / Olmağıla bu vilây …
EÇS VI 172a–172b … tîlâ etdiği Sakmar ve Tokay ve sâ’ir kılâ‘ları halâs etmeğe azm-i hümâyûnları oldukda hikmet-i Hudâ mukaddemâ Peçoy kal‘ası m …