İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

bilirler*

3 biçim birlikte Tüm bağlamlar →
73
geçiş
27,1
milyonda
3
biçim
4
eserde
0
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Uigurica I-IV1158,4
St. Petersburg'taki Uygurca metinler (Shogaito)2196,4
Kutadgu Bilig113,6
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi6928,2

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

U D 0,00
ShoR D 0,33
KB D 0,00
EÇS D 0,86

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: bilirler) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
fasîh117711,239,373,31122,7
belîğ87210,829,002,8284,9
macarca53810,539,252,2354,8
abazaca3410,3211,761,7346,1
rûmca43310,279,132,0043,2
bulgarca32210,029,301,7333,1
lisânın3259,979,111,7332,3
lisânı191.4328,695,944,29119,9
a‘lâ32728,155,671,7017,8
rûz35527,304,651,6613,6
şeb37026,994,301,6412,2
çok37536,894,201,6411,8
anlar41.3986,483,721,8513,3
zîrâ63.5895,752,952,1314,1
kavmi31.7915,722,951,517,1
gâyet53.8515,382,581,869,6
dahi1313.1865,012,192,8119,3
ammâ1315.2294,801,982,6916,4
eder34.2494,511,711,202,9
andan68.9484,451,631,665,5
ü711.2954,331,521,725,7
yine37.3723,720,910,811,0
üzre411.8893,450,640,710,7
cümle621.1973,210,390,580,4
ve35147.9192,950,130,500,3
u317.4342,49-0,33-0,450,2

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

Örnek bağlamlar

Tümü (73) →
EÇS IX Y324b Ve bu du‘âları cümle Mekke berberleri bilirler. Tırâş etdikleri kimesneye ta‘lîm edüp kırâ’at ederler.
EÇS VIII 319b … Arabîye yakın başka bir ıstılâhları vardır, ammâ Urûmca da bilirler. Ve niçe elfâz [u] ibârâtları ecinne kelâmlarıdır. Ve savtl …
EÇS V 11b Meğer gulâmlar Monla Mehemmed'i bilirlermiş. Dest-bûs edüp yine her biri kızaklarıyla âdet üzre yokuş a …
EÇS IV 342b … imâtları vardır. Kavm-i avânı lisân-ı Ermenî ve Hindce dahi bilirler.
EÇS VII 160a … limât ederler. Tüccârları ve re‘âyâları lisân-ı Maskov dahi bilirler.
KB 4325 yimekig bilirler ḳarın toḍgusı / boġuzda aḍın yoḳ olar ḳaḍġusı
EÇS II 258a … uğra üzre bir konakda Jana'ya varılur. Bunlar Çerkesce dahi bilirler. Bunlar Çerkese; Çerkes, bunların limanına emân ile metâ‘ g …
EÇS VIII 341a … uvahhid halkı cümle Urûmca kelimât edüp müselmân lisânın az bilirler. Ve çoğunun avretleri cümle Urûm karılarıdır.
EÇS IX Y220a … kız verüp kız almazlar. Her biri ecdâdları kime müntehîdir bilirler. Ve bu Ayn-ı Selvân'ın taraf-ı cenûbîsinde bir püşte üzre,
EÇS IV 403a … âdlarından berü cümlesi fesâhat üzre Kürd lisânının envâ‘ın bilirler ve zarâfet üzre lisân-ı Fârisî tekellüm ederler ve belâğat …