İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

ildi*

7 biçim birlikte Tüm bağlamlar →
15
geçiş
5,6
milyonda
7
biçim
4
eserde
0
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Tanımlanmamış ögdi parçası (AO)12.881,8
Kur’an Tercümesi Rylands Nüshası126,3
Kutadgu Bilig568,0
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi83,3

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

AO —
KuT D 0,00
KB D 0,39
EÇS D 0,69

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: ildin) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
ilke36710,239,981,7335,7
gerçi35267,517,001,7223,3
iç31.5905,945,411,6916,7
ammâ315.2292,692,151,344,3
ve4147.919-0,17-0,72-1,291,2

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

Örnek bağlamlar

Tümü (15) →
KB 2594 ayu bir maŋa bir bilig söz uzı / yalawaç ıḍur ildin ilke özi
KB 2701 kişi ildin ilke söz ıḍġu bolur / bitig bolmasa söz neçe sözleyür
EÇS VIII 190a … r, ammâ bir şikâra salsan gıjgırdısından yer ditreyüp cümle ildiği hayvan şaşup kalır. Ve bu tuyûrları kaza ve turna ve kekliğ …
EÇS VIII 355b … âr dîvâr-ı üstüvârlardır kim bir serçe kuşu tırnak (tırnak) ildirecek yeri yokdur.
KB 2012 köŋül til oŋay bolmasa kör ḳılıḳ / ol ildin ḳaçar ḳutḳa bolmaz yorıḳ
KB 746 meniŋ me özüm kör aŋar oḳşadı / ara ḳılḳım ildi ara yoḳladı
EÇS II 280b … ir vecihle zafer bulmayup hâ’ib ü hâsir gitmişdir. Gerçi iç ildir ammâ bir celâlî mütehassın olmasın içün dizdâr ağası ve (-- …
EÇS VII 160a … da ve sık ormanlarda sarıklarımız ve kalpaklarımız çalılara ildirüp aldırarak ve esbâblarımız yırtdırarak gidüp,
EÇS IV 385b … uddâmları cümle Cizre paşası tevâbi‘idir. Bu kal‘a gerçi iç ildir ammâ adû-yı cânîsi Yezîdî ve Haltî ve Çekvânî ve Bâpirî ve …
EÇS III 80b … ‘a dizdârı ve (---) aded kal‘a neferâtları vardır. Gerçi iç ildir serhadd değildir, ammâ Celâlî ve Cemâlî mütehassın olmasın …