İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

nirvan

Din ve inanç olası alıntı: Hint–Soğd (Budist) Tüm bağlamlar →
45
geçiş
16,7
milyonda
6.629.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
3
eserde
7
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Sekiz Yükmek2433,9
Abhidharma (Shogaito)39981,6
St. Petersburg'taki Uygurca metinler (Shogaito)4392,7

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

Sek D 0,33
Abh D 0,45
ShoR D 0,45

Aynı sözcüğün çeviriyazı harfleri (ḳ/k, ġ/g, ḍ/d, ė/e, ŋ/n…) bakımından farklı yazılan biçimleri ve hangi eserde kullanıldıkları. Farkların önemli bir bölümü edisyonların çeviriyazı geleneğinden kaynaklanır; bir kısmı ise gerçek ses gelişimini yansıtır. Eş yazımlı farklı sözcükler de listeye girebilir.

BiçimSekMaitAbhShoRToplam
nirvan2·39445
nirwan·5··5
nırvan·5··5

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: nirvan) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
bulmışta3311,0012,871,7353,6
yėg41199,647,981,9936,4
kėn3819,618,121,7327,9
öçmek51659,617,832,2344,5
inçip83299,457,512,8167,7
yindem31179,257,591,7225,7
adamış31249,187,501,7225,3
bilip31608,917,131,7223,8
nom42978,586,661,9829,1
adı44648,016,011,9725,5
ulatı33877,835,861,7018,5
alḳu35867,285,261,6916,1
öz36007,255,231,6915,9

Dağılımsal komşular deneysel

Benzer bağlamlarda geçen sözcükler (±3 pencere, PPMI vektörleri, kosinüs). Anlamca değil, kullanımca yakınlık gösterir.

“nirvan” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (45) →
Abh 1850 söz-lememiş ol adın kėrtü-lerig nirvan erser bu oḳ inçip erür öçmek kėrtü.
Abh 4184 yene bululur nirvan.
Abh 4175 ürlügsüz üz-e öçmek nirvan.
Abh 1827–1829 … ġalı yėg yörüglüg nom-ḳa yėg yörüglüg nom erser yindem erür nirvan ikinti (bu) bilge bilig uyur üçün tuşġarġalı nom belgülüg n …
Abh 1866–1868 有餘师説bar adın baḫşı-lar söz-ler nirvan yoḳ öz töz ök erür tėp tıdġalır üçün bular-nıŋ söz-lemiş-in …
Abh 4165 bu oḳ inçip erür nirvan alḳu ėdiglig nom-lar -nıŋ bar üçün ol ünüş-i tėp.
Abh 2133–2134 … a yme tŋri burḫan esen erken-ki ötde azu-ça yme tŋri burḫan nirvan bulmış-ta kėn.
Abh 4181–4183 birök munı üz-e nirvan bolur tėptėser inçip tüz-ün yol -ta taş öŋi adın alḳu ėdigl …
Abh 4184 ḳaçan bululu tüketdükte nirvan.
Abh 4170–4171 … çı yükmekig kim birdemleti tuġurmamaḳ üz-e yme ök adamış ol nirvan tėp.