İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

tilde

13
geçiş
4,8
milyonda
17.957.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
2
eserde
2
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Kutadgu Bilig12163,1
Atebetü’l-Hakâyık1362,6

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

KB D 0,70
AH D 0,00

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: tilde) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

Bu pencerede en az 3 kez birlikte geçen sözcük yok.

Dağılımsal komşular deneysel

Benzer bağlamlarda geçen sözcükler (±3 pencere, PPMI vektörleri, kosinüs). Anlamca değil, kullanımca yakınlık gösterir.

“tilde” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (13) →
KB 238 iki türlüg at ol bu tilde yorır / bir eḍgü bir isiz ajunda ḳalır
KB 5985 nelük tilde körksüz yorıtur sen söz / ölürüŋ ne bildiŋ aya köŋli tüz
AH 269–272 tėkėbbür ḳamuġ tilde yirlür ḳılıḳ ḳılıḳlarda eḍgü ḳılıḳ ḳoḍḳılıḳ ol er kim uluġs …
KB 1082 nelük tilde körksüz yorır bu sözüŋ / nelük köŋlüŋi artatur sen özüŋ
KB 6171 biri bir bayat tapḳı mindin ḳalır / ikinçi iḍim yadı tilde barır
KB 5838 bu kün ol iligke baġırsaḳlıḳın / du‘a tilde kesmez ne köŋli yaḳın
KB 4340 için irtemegil yaḳılḳın tözin / meger tilde teŋsiz yorıtsa sözin
KB 5073 uluġluḳ yimesün ol elgi uzun / yanar erse tilde yorıtmış sözün
KB 2508 biri tilde yalġan çıḳarsa sözin / biri egrilik ol sikirtse özin
KB 6465 ajun ḳılḳı barça aḍın boldı kör / kişi köŋli tilde öŋin boldı kör