İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

yatsa*

4 biçim birlikte Tüm bağlamlar →
23
geçiş
8,5
milyonda
4
biçim
5
eserde
0
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Kutadgu Bilig12163,1
DLT’deki Türkçe parçalar1344,7
Atebetü’l-Hakâyık1362,6
Dede Korkut Kitabı130,8
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi83,3

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

KB D 0,76
DLT D 0,00
AH D 0,00
DK D 0,00
EÇS D 0,59

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: yatsa) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
kiçe33310,7810,381,7337,5
bulur33498,056,981,7223,1
ve3147.919-0,59-1,75-4,097,2

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

Örnek bağlamlar

Tümü (23) →
EÇS VIII 281a … etindedir. Gemiler çet-a-çet küpeşte küpeşteye karın karına yatsalar bin pâre gemi alır, ammâ demir üzre mola yatsalar üç yüz pâ …
KB 4749 ara aç ara toḳ yügürgü kerek / begi yatsa emgek bu körgü kerek
KB 3612 şeker halva yigli ya arpa üyür / toḍup yatsa taŋda yana aç turur
EÇS IX Y53a–Y53b … gâr-ı hamseden emîndir. Bir mürsel pâresi ip ile bir kalyon yatsa havf etmez.
KB 3413 yaġı ol erig yatsa oḍġurġuçı / münin erdemin ilke bildürgüçi
EÇS V 13a "Ey gidi Isfahanî işine ya aşağı şehirde hânene gidüp yatsana" deyüp anı da geçdi.
KB 214 biliglig çıḳarmasa bilgin tilin / yarutmaz anıŋ bilgi yatsa yılın
KB 2533 kiçe bolsa yatġaḳ bu yatsa burun / ayu birse tegme kişike orun
KB 4785 tilep tınmaġuçı ne bulmaz bolur / tınıp yatsa arzu tilek kim bulur
KB 6415 diriġa seniŋ teg kişiler ölüp / ḳara yirde yatsa süŋüki ulup